Nhiều năm sống ở nước ngoài , đời sống vật chất tuy khá đầy đủ và được tiếp thu nhiều điều mới lạ rất hay nhưng thì giờ thì hình như luôn thiếu và thường nghe bè bạn, người quen ở tuổi “gió heo may“ hay tâm sự về “stress” , bịnh lên máu , tim , đau nhức , tiểu đường. Nhân dịp gặp lại người thân gia đình và một cô bạn cũ đến thăm tâm sự vui buồn vừa qua , hàng ngày thấy nhiều người chung quanh luôn bận rộn với công việc , chạy đua theo đồng hồ như máy , đôi lúc bản thân Vân cũng bận với nhiều việc , nhận ra một điều là mình cần nhiều thư giản , thanh tịnh cho thân , tâm thì cuộc sống sẽ vui đẹp hơn

Vân xin chia xẻ cùng các anh chị , các bạn một vài suy nghĩ nhỏ nhoi của mình.

* Stress có thể hiểu là bao gồm cả căng thẳng do huyết áp cao ; mọi vọng động thuộc ba thể là thể trí , thể vìa , thể phách; mọi rối loạn phiền não gây ra bởi thất tình lục dục , mọi kích đông vào bản thể con người từ nội giới đến ngoại giới.

* Sự căng thẳng có thể hiểu là tình trạng mà tâm trí luôn ở trạng thái giữa con người thật hiện tại của chính mình và con người mà mình mong muốn trở thành.

* Nếu chúng ta không mong muốn trở thành bất kỳ ai khác hơn là sống với con người thật của mình thì tâm hồn sẽ giải thoát và có an lạc , thanh tịnh. Không có khoảng cách , không có sự căng thẳng thì chúng ta mới thực sự giải thoát và tự tại.

* Căng thẳng thần kinh là một trạng thái của tâm trí khi tập trung quá nhiều vào tính chất thuần lý trí và bỏ quên cảm giác của mình đưa đến trạng thái mất quân bình.

Những người sống bằng đầu óc dễ trở nên căng thẳng . Sự thư giãn đến qua trái tim . Con người có khả năng di chuyển dễ dàng từ đầu đến tim . Đầu óc và trái tim giống như hai bến bờ mà chúng ta là giòng sông và chúng ta không nên chỉ bám víu vào riêng một bên nào hết nếu không đời sống sẽ mất quân bình. Nhiều người đau khổ vì quá căng thẳng đầu óc vì đã quên mất ngôn ngữ của trái tim . Trái tim mới biết cách thư giãn và biết yêu thương , mới biết ca ngợi và thưởng thức ca hát . May mắn thay cho những ai biết quân bình cả hai thứ con tim và khối óc của chính mình trong cuộc sống.

Khi căng thẳng , chúng ta cần sử dụng nó như một năng lực sáng tạo và nên chấp nhận nó , vì sự căng thẳng nếu hiểu theo nghĩa đơn giản thì đó chỉ là một dấu hiệu chứng tỏ cơ thể sẵn sàng chống đối .
Nếu chúng ta cố gắng thư giản hay loại bỏ sự căng thẳng làm ra vẻ yên tĩnh thì sẽ vô tình chống lại cơ thể rồi .

Vậy phải làm sao ?

* Hãy tự nhiên hoặc vui đùa với thách thức xảy ra khi cơ thể sẵn sàng đối phó với những tình huống nào đó .

Thí dụ : Đôi lúc chúng ta bị mất ngủ về đêm vì công việc hoặc về ảnh hưởng tâm sinh lý nhưng đừng vì vậy mà lo âu mà hãy sử dụng năng lượng đang xuất hiện khi nó đến : đi tới đi lui, đi bộ thật chậm , dự định đến những việc mình muốn làm * còn hơn là cố ép ngủ mà không ngủ được. Hãy thầm bảo cơ thể chúng ta hãy chuẩn bị đối phó với vấn đề , đây không phải là lúc ta nên thư giãn , mà sẽ thực hiện thư giãn sau đó.

Chúng ta thường quan niệm là mỗi người phải ngủ 8 tiếng mỗi ngày . Điều đó tùy thuộc vào hoàn cảnh và cơ thể , sức khỏe của mỗi người . Có những tình huống cần phải thức hơn là ngủ và sau khi đã giải quyết xong việc cần thiết trước mắt , mọi việc đã ổn định khá tốt thì chúng ta có thể ngủ thật lâu . Mỗi người đều khác nhau , không có một chừng mực nhất định nào bắt buộc cả ( một vài người có thể ngủ bốn tiếng , hai tiếng , bảy tiếng , mười tiếng hay mười hai tiếng đồng hồ là thường ) . Chúng ta hãy nên chấp nhận tính chất của chính mình , đó là niềm vui và hãy chấp nhận căng thẳng vì khi chúng ta chấp nhận, nó sẽ biến mất. Chúng ta sẽ cảm thấy hạnh phúc vì mình đã bắt đầu sử dụng được nó : đó cũng là một loại năng lực.
Chúng ta cần hiểu rõ mình thuộc về loại người nào , khi hiểu rõ rồi thì không còn vấn đề căng thẳng hay thư giãn nữa , phải thế không ?

Nếu trường hợp sống thường xuyên bị căng thẳng thì ta nên áp dụng lối thư giãn tự động và hiểu rõ tình huống này hơn : chúng ta chỉ có thể hoạt động lâu hơn , sau đó cơ thể sẽ tự động thư giãn.

Thí dụ : các vận động viên chạy đua ở Olympic đang chuẩn bị sẵn sàng . chỉ chờ tiếng còi báo hiệu là xuất phát chạy và họ sẽ chạy nhanh như gió. Lúc khởi đầu trong họ đầy căng thẳng , và lúc đó không phải là lúc để thư giãn , nếu họ thư giản ngay lúc đó thì mọi chuyện sẽ không dùng vào đâu được hoặc thí dụ lúc đó họ vừa cố gắng tập trung chạy hoặc vừa thư giãn thì cũng sẽ thất bại .

Điểm quan trọng là họ sử dụng sự căng thẳng vì đang tập trung năng lực . Họ sẽ càng lúc càng linh hoạt và năng động hơn để đi đến thành công. Chính lúc họ phải đối diện sự căng thẳng này và biết sử dụng nó như sử dụng năng lượng, lúc đó sự căng thẳng biến mất theo cách riêng của nó rồi.

Mổi ngày chúng ta luôn bận làm việc nhưng hãy nên dành một khoảng nhỏ thời gian nào đó cho chính mình và điều này có thể tìm thấy trong thư giãn. Nhờ biết thư giãn chúng ta sẽ trở nên trầm tĩnh hơn , yên lặng hơn , ít phạm sai lầm hơn vì đã biết tập trung hơn , sẽ làm những điều cần làm , sẽ chỉ nói những điều cần nói và hành động bản thân sẽ trở nên ôn hòa khoan dung hơn, từ đó cuộc sống sẽ thanh thản và đẹp hơn , có ý nghĩa hơn.

* Thư giãn là bước đầu tiên dẫn đến thiền định . Với sự thư giãn càng lúc càng sâu xa hơn và thực hành đều đặn thì sẽ trở thành thiền định.

* Thư giãn hoàn toàn là khoảnh khắc của tâm thức thấu suốt , tâm giác ngộ.Chúng ta không thể thư giãn hoàn toàn ngay tức khắc được bởi tự đáy lòng sâu kín , mối căng thẳng của chúng ta vẫn còn tồn tại.

* Nhưng chúng ta hãy tự bắt đầu thực hành thư giãn , bắt đầu từ phạm vi bên ngoài là nơi chúng ta đang sống hàng ngày . Nên thư giãn thể xác , trong thái độ , hành vi của mình : đi đứng thư thả , ăn uống , nói năng , lắng nghe theo cách thư thả , đừng vội vàng .

Căng thẳng có nghĩa là sợ hãi , vội vã , hoài nghi , là luôn lo chuẩn bị cho ngày mai ngay hiện tại hay cho tương lai hoặc kiếp sau . Căng thẳng là quá khứ mà chúng ta đã không sống một cách thật sự , đã bỏ qua nhiều điều cần làm hoặc có lúc đã làm chưa đúng nhiều thứ*những điều này vẫn tồn tại và vây quanh chúng ta , nó như thầm nhắc nhở rằng cần phải hoàn tất những điều đó đi vì mỗi kinh nghiệm vốn có khuynh hướng muốn được trọn vẹn. Khi được trọn vẹn thì nó tự tan mất , còn khi chưa hoàn tất thì nó lôi cuốn sự chú tâm của mình và ta không có sự thanh thản .

* Chúng ta có thể tập thư giãn từ bên ngoài . Đầu tiên là thư giãn thể xác và thư giãn một cách có ý thức , hãy chú ý xem mình đã tạo ra căng thẳng ở vùng nào trên cơ thể (ở cổ , ở đầu , ở chân ?) , nên lắng nghe và thư giãn nó một cách nhẹ nhàng .

* Kế tiếp là thư giãn tâm trí vì tâm trí là một hiện tượng phức tạp hơn và cần nhiều thời gian hơn .

* Khi tâm trí đã thư giãn rồi chúng ta kế tiếp bắt đầu thư giãn trái tim vì trái tim là thế giới của cảm giác và xúc động , rất phức tạp và tinh vi.

* Khi bịnh hoạn thì nên uống thuốc để giúp vết thương cơ thể mau lành . Khi căng thẳng trong công việc hay tình cảm trong cuộc sống thì nên tìm hiểu nguyên nhân từ đâu để có sáng suốt giải quyết vấn đề , nên tập thư giãn , xã bỏ phiền não và thiền định.

Thiền định là hàn gắn giúp con người chúng ta có sự quân bình trong thân , tâm và trở nên hoàn thiện hơn , thánh thiện hơn , có nghĩa là trong sâu thẳm tâm hồn con người được trọn vẹn hơn theo năng lực của chính mình. Từ đó chúng ta sẽ vui sống hơn , biết mở rộng tâm và đời sống tâm linh không nghèo nàn , biết thông cảm với người chung quanh và hiểu thế nào là nguồn yêu thương chân tình.

H.T.B.V ( Milano 30-8-04)