75 Năm Âm Nhạc Việt Nam
Nov 10, 2005

Cali Today News - Đó là tựa đề của một DVD do Trung Tâm Asia mới phát hành trong tháng 11, nhân dịp lễ Thanksgiving 2005 này. Tôi nghĩ rằng dĩa DVD này xứng đáng để cho những ai thích tìm hiểu về âm nhạc Việt Nam, nội dung của nó đề cập nhiều đến tân nhạc, nhưng cũng có 2 tiết mục về cổ nhạc thật cảm động. Kể từ thời điểm 1930 từ khi âm nhạc Việt Nam xuất hiện đến nay tức 2005, âm nhạc Việt Nam đi một bước thật xa. Lịch sử của nó được tóm gọn trong vòng 2 giờ, đi qua 75 năm thăng trầm theo vận nước.

Khởi đầu ca sĩ Lâm Nhật Tiến trình bày nhạc phẩm "Thiên Thai" của nhạc sĩ Văn Cao. Tên thật của ông là Nguyễn Văn Cao, gốc người Nam Định, sinh ngày 15-11-1923, tại Lạch Tray, Hải Phòng. Vì nhà nghèo nên học tới lớp Bảy thì nghỉ học, xin làm sở bưu điện. Vào năm 1939, khi 16 tuổi, ông sáng tác bài “Buồn Tàn Thu”. Năm 1940, ông sáng tác bản “Thiên Thai”, sau khi du ngoạn một chuyến ở Nam về. Bản “Thiên Thai” là một giấc mơ của người nghệ sĩ vào chốn an bình.

Văn Cao còn là một họa sĩ. Ông đã dùng nghệ thuật này để nói lên tâm tư của ông mà không ai có thể đem ra phê bình chỉ trích gì được vì những bức họa của ông không được bày bán và lưu hành. Văn Cao qua đời vào ngày 10-7-1995. Sau đó là phần lược thuật về nhạc sĩ Văn Cao trong một video clip. Khán giả được nghe tiếng nói của bà Văn Cao chia sẻ nỗi niềm riêng tư về người chồng của mình, và sau đó là cảnh đi thăm nơi an nghỉ cuối cùng của ông.

Bài nhạc thứ hai là "Đêm Đông" của nhạc sĩ Nguyễn Văn Thương, kèm theo là một video clip về người nhạc sĩ này. Nguyễn Văn Thương sinh ngày 22/5/1919, quê ở Thừa Thiên Huế. Ông là một trong những nhạc sĩ thế hệ đầu tiên về tân nhạcViệt Nam. Nguyễn Văn Thương sinh trưởng trong một gia đình yêu nghệ thuật, lên 9 tuổi đã học đàn nguyệt và tự học ký xướng âm qua sách Pháp. Năm 1936, sau khi hoàn tất cấp trung học tại Quốc học Huế, ông sáng tác bài Trên sông Hương, như là bài tân nhạc đầu tiên của đất Thần Kinh và VN. Năm 1939, khi du học ở Hà Nội ông viết Đêm đông nổi tiếng. Năm 1942, khi làm việc ở Trung tâm Bưu điện Sài Gòn, ông viết bài Bướm hoa. Nguyễn Văn Thương là một trong những tác giả nổi tiếng thời tiền chiến. Từ sau năm 1975, ông vẫn tiếp tục sáng tác cho đến nay như Adagio Bên dòng sông Thương cho violoncelle và piano, ca khúc Thu Hà Nội, ca tụng mùa thu tuyệt vời... Bên cạnh sáng tác, Nguyễn Văn Thương còn đóng góp lớn trong sự nghiệp đào tạo âm nhạc Việt Nam. Ông mất vào ngày 6 tháng 12, năm 2002. Bài "Đêm Đông"được hai thế hệ ca sĩ trình bày, Diễm Liên và Lệ Thu.

Màn kế tiếp được giới thiệu nhạc sĩ Đặng Thế Phong với bài "Giọt Mưa Thu", MC Nam Lộc phỏng vấn ca sĩ Thanh Thúy vì chị là người hát nhạc phẩm này rất thành công khi nó chào đời. Thanh Thúy đã tâm sự cái kỷ niệm đáng nhớ của chị vì mẹ chị khi đau nằm bệnh viện trước khi bà mất, bà muốn nghe chị ca. Khán giả xem Thanh Thúy tâm sự lòng thật xúc động với dòng lệ buồn rơi. Về Đặng Thế Phong, ông cũng là một trong những nhạc sĩ tiên phong về nhạc tiền chiến. Vì quá vãng quá sớm nên ông không để lai nhiều tác phẩm. Ðặng Thế Phong sinh năm 1918 tại thành phố Nam Định. Ông mất rất sớm, mới ngoài hai mươi tuổi. Ông chỉ để lại có ba bản nhạc. Ba bài mọi người quen biết là “Con Thuyền Không Bến”, “Đêm Thu” và “Giọt Mưa Thu”, là những tác phẩm được nhớ muôn đời của ông. Bài "Giọt Mưa Thu" được hai ca sĩ Ánh Minh và Thùy Hương trình bày.

Nói tới nhạc sĩ có nhiều nhạc phẩm về mùa thu tôi nghĩ ngay đến Đoàn Chuẩn và Từ Linh. Trong video clip nghệ sĩ Trịnh Hội có dịp phỏng vấn bà Đoàn Chuẩn, bà kể lại những hào quang cũng như số đào hoa của người chồng. Thật vậy, Đoàn Chuẩn là một nghệ sĩ rất bảnh trai. Đoàn Chuẩn sáng tác trong một thời gian ngắn 1948-1956, mà chủ yếu là 3 hay 4 năm chung quanh thời điểm 1950, được 10 bài nổi tiếng, còn một số bài không phổ biến. Bài nhạc "Đường Về Miền Bắc" được hai ca sĩ Nguyên Khang và Vũ Tuấn Đức trình bày.

Điều nhận xét là các nhạc phẩm được trình bày trong DVD này thì việc hòa âm do các nhạc sĩ trẻ mang âm hưởng trẻ trung, mới lạ đảm nhận như Vũ Tuấn Đức, Sỹ Đan, Trúc Sinh, Trúc Hồ,... Tiết mục kế tiếp là ca sĩ Châu Hà giới thiệu về nhạc của nhạc sĩ Phạm Đình Chương, bà là hiền thê của nhạc sĩ Văn Phụng, người ta được nghe tình bạn giữa hai nhạc sĩ sáng giá này trong làng nhạc Việt Nam. Phạm Đình Chương còn là ca sĩ Hoài Bắc, linh hồn của ban hợp ca Thăng Long.

Ông sinh năm 1929. Ông được nhiều người chỉ dẫn nhạc lý, nhưng phần lớn ông vẫn là tự học, trau dồi lấy mình. Ngoài tài ca hát, ông còn được xem là một nhạc sĩ tài ba đồng thế hệ với các nhạc sĩ Văn Phụng, Hoàng Trọng, Phạm Duy, Ngọc Bích, Nguyễn Hiền,… Hai nhạc phẩm của Phạm Đình Chương là "Người Đi Qua Đời Tôi" (phổ thơ Trần Dạ Từ) và "Nửa Hồn Thương Đau" (phổ thơ Thanh Tâm Tuyền) được hai ca sĩ Y Phương và Minh Thông trình bày.

Bài hát "Nắng Chiều" của nhạc sĩ Lê Trọng Nguyễn được hai ca sĩ Kim Anh và Doanh Doanh ca bằng lời Việt và Hoa. Nhạc của Lê Trọng Nguyễn hay về giai điệụ. Lời hát của “Nắng Chiều” giản dị dễ hiểu, không cầu kỳ triết lý như nhạc Trịnh Công Sơn, và không chứa đựng kiểu cách, nhưng dòng nhạc “Nắng Chiều” rất trong sáng. Nhiều ý kiến mà tôi đã thu nhận được khi bàn bạc về âm nhạc. DVD Asia 48 đã đem hình ảnh ca sĩ Duy Khánh sống lại qua nhạc phẩm của chính anh, "Xin Anh Giữ Trọn Tình Quê". Bản nhạc cũng được ca sĩ thuộc thế hệ trẻ Đặng Thế Luân trình bày.

Nhạc phẩm "Không" do nguồn cảm hứng chợt đến với nhạc sĩ Nguyễn Ánh 9 trong một buổi xuất ngoại trình diễn tại Nhật Bản. Nhạc sĩ Nguyễn Ánh 9 tên thật là Nguyễn Đình Ánh, sinh ngày 1 tháng 1 năm 1940 tại Phan Rang, nhưng lớn lên và ăn học tại Nha Trang, rồi sau đó là Đà Lạt. Trong video clip ông kể cho Trịnh Hội nghe về xuất xứ của bài đã đưa tên tuổi ông gần với quần chúng. Trong chuyến đi Nhật vào tháng 8 năm 1970, cùng với Khánh Ly biểu diễn tại hội chợ Osaka (Nhật), với cảm xúc dạt dào, anh viết bài "Không" trong vòng một tiếng đồng hồ với những lời lẽ thật lạ thật mới..."Không, không... tôi không còn yêu em nữa". Bài hát lúc đầu cũng có tên thật dài như thế, cảm hứng từ một ca khúc của ca sĩ Pháp Christopher, "Non, Non, Je ne t'aime plus"... Về sau, Nguyễn Ánh 9 cắt gọn tất cả, chỉ còn lại một chữ "Không" duy nhất. Sau khi đi Nhật về, Khánh Ly lấy bài "Không" thu cho hãng dĩa 45 vòng Tình Ca Quê Hương. Bài hát kích động "Không" được hai ca sĩ Mai Lệ Huyền và Shayla cùng đoàn vũ công làm tưng bừng, nhộn nhịp sân khấu qua lời ca điệu vũ.

Sự xuất hiện đặc biệt của ca sĩ Kim Loan từ Đức sang , Kim Loan là người đã hát lần đầu đưa nhạc phẩm "Căn Nhà Ngoại Ô" đến gần gủi với quần chúng. Liên khúc hai nhạc phẩm "Gỏ Cửa" và "Căn Nhà Ngoại Ô" của nhạc sĩ Anh Bằng được hai ca sĩ Mạnh Đình và Băng Tâm song ca.

Ba MC chính trong dĩa DVD Asia 48 là Nam Lộc, Leyna Nguyễn và Việt Dzũng điều hợp chương trình khá vui nhộn và nhịp nhàng. Leyna ra giải đố nhạc bằng cách sửa nhạc có lời vui, hai MC Nam Lộc và Việt Dzũng đã chứng tỏ tài nghệ về âm nhạc và kịch vui cho chương trình. Trong bộ ba MC chính này của chương trình, người xem thấy cái tinh nghịch, cái dí dỏm của Việt Dzũng, nét già dặn, vui vẽ của Nam Lộc và cái chất Huế dễ thương của Leyna, dù rằng cô phát biểu Anh ngữ sành sỏi hơn Việt ngữ, nhưng đó cũng là cái lợi khi một MC cố vươn tiếng nói bắt lấy sự chú ý của nhiều người trẻ Việt Nam trong cùng tâm trạng.

Hài kịch nhiều khi trong cái vui hài hước, nó lại chứa đựng ngầm sự châm biếm những thói hư, tật xấu trong xã hội. Vở kịch "Hai Thế Hệ Ca Sĩ" do nhóm kịch Quang Minh, Hồng Đào, Mai Thái Hiệp, Jonathan Phan và Cecilia Nguyễn thủ diễn. Nội dung cho thấy thế hệ nghệ sĩ trẻ thành công dễ dàng tại hải ngoại do môi trường thuận tiện, họ dễ sa vào sự chểnh mảng, coi thường khán thính giả.Trong khi nghệ sĩ đứng tuổi xuất thân từ khung cảnh cũ bên nhà lại chịu sự thiệt thòi khi họ mới vào nghề. Kinh nghiệm sống của họ khiến họ quý báu đoạn đường gian truân mà họ đã trải qua. Kịch cho thấy nét đạo đức nghề nghiệp và sự cảm động giữa tình nghệ sĩ với người ái mộ.Tất cả ý niệm đó được nhóm kịch lồng vở "Romeo và Juliette", một danh tác của văn hào William Shakepeare.

Liên khúc “Tàu Đêm Năm Cũ" và "Đò Chiều" của Lam Phương được Tuấn Vũ và Sơn Tuyền song ca. Các nhạc phẩm đã trình bài từ 1930 trải dài sang thập niên 1960. Sau đó MC Nam Lộc nói về thập niên đa dạng hóa có những dòng nhạc gây nhiều tranh luận về chiến tranh như nhạc của Trịnh Công Sơn, đưa tới sự phân hóa ý kiến về loại âm nhạc nói lên thân phận con người, nhưng bất lợi về mặt chính trị của miền Nam. Và sự hiện diện của đồng minh Hoa Kỳ tại miền Nam đưa giới trẻ thời bấy giờ làm quen với âm nhạc Anh Mỹ. Âm hưởng nhạc có phần thay đổi, nới rộng theo các nhịp điệu bebop, surf, soul, agogo,... Ban nhạc Phượng Hoàng cho ra những nhạc phẩm Việt Nam như: “Tôi Muốn”, “Yêu Người Yêu Đời”, “Yêu Em”, “Mặt Trời Đen”, “Nắng Hạ”, “Phiên Khúc Mùa Đông”, “Thương Nhau Ngày Mưa”,… của các nhạc sĩ Lê Hựu Hà và Nguyễn Trung Cang. Phong trào Việt hóa nhạc ngoại quốc cũng được phổ biến, những bạn trẻ góp công có Trường Kỳ, Tùng Giang và Nam Lôc. Bài nhạc tiêu biểu trong chương trinh của DVD này là bản nhạc "Mây Lang Thang", Việt hóa từ bài ca nguyên thủy "A Cowboy's Work Is Never Done". "Mây Lang Thang" được hai ca sĩ Kiều Nga và Trish Thùy Trang trình bày.

Một vị khách khác là nhạc sĩ Từ Công Phụng được hai MC Leyna và Nam Lộc phỏng vấn về nhạc tình ca tại hải ngoại. Khi ông vượt biên thoát ra xứ ngoài tận hưởng bầu không khí tự do, trong đó có những làn nhạc tình ca dễ chịu. Những nhạc sĩ nổi lên tại hải ngoại thì quá nhiều. Tuy nhiên trong thập niên 80 không thể quên những bản tình ca của Đức Huy. Nhạc sĩ Đức Huy có hơn 50 bài ca, theo người viết, thì Đức Huy sáng tác nhiều nhạc phẩm thật trữ tình như: “Mùa Thu Ru Em”, “Nếu Xa Nhau”, “Một Tình Yêu”, “Như Đã Dấu Yêu”, “Đường Xa Ướt Mưa”, Người Tình Trăm Năm”, “Yêu Em Dài Lâu”, “Đừng Xa Em Đem Nay”, “Để Quên Con Tim”, “Bay Đi Cánh Chim Biển”, “Và Con Tim Đã Vui Trở Lại”, “Con Mưa Phùn”, “Và Tôi Cũng Yêu Em”,... Bài top hit "Và Tôi Cũng Yêu Em" được ban the Asia 4 trình bày.

Tân nhạc là loại nhạc mới. Mới ở đây là nghĩa là loại nhạc soạn theo nhạc ngữ Âu Mỹ, hay nói một cách khác, là các bài nhạc được soạn trong khoảng 75 năm nay được sáng tác theo kiểu Tây phương nghĩa là có hòa âm, nhạc cụ, dùng các nốt nhạc như Do-Re-Mi-Fa-Sol-La-Si-Do. Ngược lại, cổ nhạc được hiểu trong ý nghĩa là loại nhạc được lưu truyền từ ngàn xưa đến nay theo phương pháp truyền khẩu, dính liền vào đời sống hàng ngày, những sinh hoạt thường nhật của người dân quê hay thị thành hoàn toàn tiêm nhiễm văn hóa cổ truyền Á Đông. "75 Năm Âm Nhạc Việt Nam" là chủ đề của DVD Asia 48 cho hai hoạt cảnh cổ nhạc, dù rằng DVD có 19 ca khúc thuộc tân nhạc và một hài kịch.

Vị khách đặc biệt trong ngành cổ nhạc là nghệ sĩ tài danh và thâm niên Thành Được đã được MC Việt Dzũng trân trọng giới thiệu với khán giả. Nghệ sĩ Thành Được cho biết vì tuổi đời đã cao nên ông sẽ từ giả sân khấu. Giờ phút tâm tình cùng khán thính giả bốn phương ái mộ ông, giả từ sân khấu đối với người nghệ sĩ đã sinh hoạt quá lâu năm trong ngành sẽ là một quyết định khó khăn, với Thành Được là sự ngậm ngùi. Ông nói thêm từ nay ông sẽ chỉ tham gia vào những buổi văn nghệ từ thiện mà thôi. Ông đáp lời mời của Việt Dzũng để ca bài vọng cổ "Giả Từ Sân Khấu" của soạn giả Viễn Châu. Cuối cùng ông giới thiệu một tài năng cổ nhạc thật sáng giá, một nghệ sĩ lớn lên sau năm 75 nhưng đã đi đôi hia 7 dặm nâng cao tên tuổi do tài năng của mình, đó là Ngọc Huyền.

Ngọc Huyền trở lại sân khấu lần thứ hai qua bài "Dạ Cổ Hoài Lang". Bản vọng cổ này mà trước hết có tên là Dạ Cổ, do ông Sáu Lầu sáng chế vào khoảng các năm 1919 hay 1920, tức ba năm sau khi cải lương ra đời. Khi đó tác giả được 30 tuổi khi ông chế bản vọng cổ. Vào thời điểm mà ông lập gia đình, nhưng chẳng may lại không có mụn con nào nối dõi tông đường. Nên bà mẹ buộc ông phải cưới vợ khác vì sợ tuyệt tự. Ông buồn rầu không còn thiết tha trong cuộc sống, chính tâm sự ưu sầu đó khiến ông cho ra tác phẩm bất hủ này. Ban ngày ra ngoài đồng ruộng tìm sự thanh thản, ông nghiền ngẫm những lời vợ ông nói với ông trước khi chia tay, ông vốn biết đờn cổ nhạc nên trong tâm trạng của người chồng đau khổ trước hoàn cảnh cuộc hôn nhân vợ chồng sẽ phải chia ly, ông hứng khởi tạo ra bản nhạc 20 câu gọi là "Dạ Cổ Hoài Lang", nghĩa là Ðêm khuya nghe tiếng trống thúc mà nhớ chồng, để ám chỉ đến kỷ niệm bi thương của tâm sự lòng hay những lời tình tự của vợ ông trao cho ông. Để diễn tả đôi dòng về bài hát này, giọng ca điêu luyện của Ngọc Huyền đưa về nỗi buồn cô liêu của ông Sáu Lầu năm xưa:

"Dạ Cổ Hoài Lang
(nhịp đôi)

Từ là từ phu tướng
Bửu kiếm sắc phong lên đàng

Vào ra luống trông tin chàng
Ðêm năm canh mơ màng

Em luống trông tin nhàn
Ôi, gan vàng quặn đau

Ðường dầu xa ong bướm
Xin đó đừng phụ nghĩa tào khang

Còn đêm luống trông tin bạn
Ngày mỏi mòn như đá vọng phu

Vọng phu vọng, luống trông tin chàng
Lòng xin chớ phụ phàng

Chàng hỡi chàng có hay
Ðêm thiếp nằm luống những sầu tây

Biết bao thuở đó đây xum vầy
Duyên sắt cầm đừng lợt phai

Thiếp cũng nguyện cho chàng
Nguyện cho chàng hai chữ bình an

Mau trở lại gia đàng
Cho én nhạn hiệp đôi"

Tiết mục kế là bài nhạc tiêu biểu cho sự bộc phát của khuynh hướng nhạc trẻ tại hải ngoại với "Bài 20" do 3 ca sĩ Khải Tuấn, Châu Tuấn và Minh Thông họp ca. Trung tâm Asia là một trong các trung tâm đào tạo, nâng đỡ, hay đưa tên tuổi của các tài năng trẻ trong dòng âm nhạc tiếp nối, có những đóng góp tích cực cho âm nhạc hải ngoại. Việt Dzũng cho hay giới làm film Hollywood khi quay film "Little Fish", họ đã dùng 4 bản nhạc do Asia thu âm là "Cơn Mưa Hạ" của Trúc Hồ và Trầm Tử Thiêng, "Tình Yêu và Trái Đắng" của Sỹ Đan và "Chuyện Hoa Sim" cùng bài "Chuyện Giàn Thiên Lý" của Anh Bằng.

Phần kế tiếp là 2 bài tình ca "Vì Đó Là Em và Chỉ Có Một Thời" của nhạc sĩ Diệu Hương. Lời bài hát như tâm sự lòng được diễn tả qua hai giọng ca của Diệu Hương và Don Hồ.

Tiêu biểu cho dòng nhạc tại bên nhà, bài "Mưa Ngâu" của nhạc sĩ Thanh Tùng do hai ca sĩ thuộc hai thế hệ là Thanh Lan và Dạ Nhật Yến trình bày. Lời tình tự dễ thương, rất trẻ trung:

"Giọt mưa
mưa ngâu mưa ngâu
búp non trên cành thành lá biếc
giọt mưa
mưa ngâu mưa ngâu
tròn xoe chiếc ô trên đầu

Ngày xưa đôi ta bên nhau
chiếc ô xoe tròn là bóng lá
mong sao mưa thật lâu
để cho đôi lứa bên nhau

Ngày nay đôi ta xa nhau
vắng em anh nhìn từng góc phố
từng đôi uyên ương bên nhau
tròn xoe chiếc ô trên đầu

Ngày nay đôi ta xa nhau
lá xanh trên cành thành lá úa
từng giọt mưa ngâu rớt bên thềm
tình yêu đâu dễ lãng quên…”

Bài sau cùng kết thúc chương trình "75 Năm Âm Nhạc Việt Nam" là bản "Gợi Giấc Mơ Xưa" của nhạc sĩ Lê Hoàng Long còn ở bên nhà. Ông là tác giả bản nhạc duy nhất nhưng rất nổi tiếng "Gợi Giấc Mơ Xưa" này và tập sách "Nhạc Sĩ Danh Tiếng Hiện Đại". Bài hát được hai nhạc sĩ thuộc hai thế hệ khác nhau là Anh Khoa và Gia Huy kết thúc chương trình trình diễn âm nhạc này tại Houston.

oOo

Tôi muốn mượn lời nhận xét về dĩa DVD Asia 48 "75 Năm Âm Nhạc Việt Nam” của ba vị khán giả đã xem DVD đóng góp ý kiến của họ để kết thúc bài viết này như sau:

Nhận định về DVD Asia 48 này, nhà bình luận Nguyễn Ninh Hòa (Cali Today) cho là:

"... Nếu nội dung của cuốn Asia 48 là những tác phẩm bất tử, những hình ảnh rung động và giàu chất liệu sử về con người và hoàn cảnh sáng tác, thì sự thể hiện lần này trong cuốn Asia cũng là một cách giới thiệu rất lạ và rất riêng.
Có những tên tuổi mà tiếng hát của họ gắn chặt với một số tác phẩm nào đó như hình với bóng mà mỗi lần ca khúc được cất lên, khán giả liên tưởng đến người ca sĩ đó, như Thanh Thúy với ca khúc Giọt Mưa Thu, hay Kim Loan với Căn Nhà Ngoại Ô, hay Lệ Thu với Đêm Đông hay Kim Anh với Nắng Chiều, hay Thanh Tuyền với Chiều Mưa Biên Giới,...

Đó là những tiếng hát bất tử thể hiện những ca khúc vượt thời gian mà trong giòng lịch sử âm nhạc VN sự thể hiện đó mang tính chất "trademark" bất biến, và không phai mờ, không nhầm lẫn và không chìm vào quên lãng...", Cali Today.

Nhà văn Nguyễn Quý Định cư ngụ tại Honolulu nhận xét là:
"... Tôi xem Asia 48 trong thích thú khi nhận thấy đây là một project đầu tiên mà kỹ nghệ video hình ảnh đầu tư vào 75 năm dài của âm nhạc Việt Nam, đây là một kỳ công bất tử trong giai đoạn sau khi âm nhạc tiền chiến đã qua đi, nhưng vẫn lãng đãng trong tâm hồn của nhiều người, những hình ảnh đẹp và dồi dào tính chất liệu sử về đất nước, về con người đã được các nghệ sĩ ghi nhận do xúc cảm thành những tác phẩm để đời cho chúng ta thưởng ngoạn. Sự thực hiện lần này trong DVD Asia là một cách giới thiệu rất đặc thù của ACE nghệ sĩ.

Chúng ta tìm lại được những tên tuổi mà tiếng hát của họ đã gắn chặt với một giai đoạn thời gian nào đó trong hoài niệm như Thanh Thúy với bài Giọt Mưa Thu, Kim Loan với Căn Nhà Ngoại Ô hay Thanh Tuyền với Chiều Mưa Biên Giới chẳng hạn. Đó là đối vói thế hệ lớn tuổi. Hơn nữa, một chương trình mang tính chất sử liệu như vậy sẽ giới thiệu đến các thế hệ hậu sinh tìm về những nét đẹp của văn hóa Việt Nam. Giai đoạn mà thính giả xưa quyến luyến với Dạ Cổ Hoài Lang, với Đêm Đông, với Nắng Chiều, với Tàu Đêm Năm Cũ hay với Gợi Giấc Mơ Xưa, tác phẩm duy nhất của Lê Hoàng Long.

Đó là điều đáng khen cho Asia đã thực hiện một điều công ích như vậy..."

Và nhà văn Tạ Xuân Thạc cư ngụ tại Houston cho lời bình là:

"...Với tôi, đây có thể được xem là một bộ DVD có tính cách lịch sử âm nhạc Việt Nam, rất nghệ thuật. Trung tâm Asia đã thực hiện dự án đầy ý nghĩa, công phu bởi cái chủ đề lịch sử âm nhạc này. Trong suốt chương trình hai giờ quý khán thính giả sẽ có dịp được theo dõi cuộc đời và sự nghiệp của các nhạc sĩ sáng tác sáng danh đã đóng góp những tác phẩm âm nhạc vào lịch sử âm nhạc Việt Nam. Công của họ không nhỏ, dù chỉ một bài, cũng là một viên gạch cho vườn âm nhạc sử của đất nước, một Thiên Thai, một Giọt Mưa Thu, một Nắng Chiều hay một Dạ Cổ Hoài Lang,... Tất cả đều đáng tri ân. Ngoài ý nghĩa ôn lại 75 năm âm nhạc Việt Nam, Asia 48 còn cho thấy văn hóa là sự chuyển tiếp từ thế hệ này sang thế hệ khác. Văn chương, âm nhạc là những thành phần của văn hóa một dân tộc. Tôi đi xem show "75 Năm Âm Nhạc Việt Nam" vì ý nghĩa cao quý của nó, tôi mua DVD Asia 48 vì chúng ta cần khuyến khích và bảo tồn văn hóa âm nhạc của người Việt tại hải ngoại...".

Việt Hải ghi nhận