Sử Thời Nhà Đinh

Sơ Lược Bối Cảnh Lịch Sử:

Đinh Tiên Hoàng Đế họ Đinh, tên húy là Bộ Lĩnh, người động Hoa Lư, châu Đại Hoàng (Hoa Lư – Ninh Bình), con của Thứ sử châu Hoan Đinh Công Trứ, dẹp yên các sứ quân (12 sứ quân), tự lập làm đế, ở ngôi 12 năm (968-979), bị nội nhân là Đỗ Thích giết, thọ 56 tuổi (924-979), táng ở sơn lăng Trường Yên (đền thờ ở Ninh Bình).
“Vua tài năng sáng suốt hơn người, dũng cảm mưu lược nhất đời, quét sạch các hùng trưởng (Sứ quân), tiếp nối quốc thống của Triệu Vũ (Đế) (Triệu Đà - nước Nam Việt)...” (Đại Việt Sử Ký Toàn Thư).
Nhà Đinh làm vua truyền được 2 đời, tổng cộng 14 năm:
- Đinh Tiên Hoàng (968-979)
- Đinh Phế Đế (tức Đinh Tuệ hay Đinh Toàn) (979-980)

Ý Nghĩa Về Ngọn Cờ Đại Nghĩa Thống Nhất Giang Sơn

Đinh Bộ Lĩnh khi còn nhỏ đã có chí khí hơn người. Ông thường chơi đùa với bọn trẻ chăn trâu, bắt chúng khoanh tay làm kiệu để ngồi và bẻ cành bông lau làm cờ tâp trận. Lớn lên, ông được rất nhiều người tôn phục,

Đinh Bộ Lĩnh sang ở với Sứ quân Trần Minh Công tại Bố Hải Khẩu, và trước khi Trần Minh Công mất, ông được giao cho binh quyền. về giữ Hoa Lư.

Đinh Bộ Lĩnh luôn nêu cao ngọn cờ Đại Nghĩa, quyết tâm dẹp yên nạn Sứ Quân, nạn chia rẽ để thống nhất đất nước. Ông đánh đâu được đấy, nên binh sĩ tôn vinh là Vạn Thắng Vương.

Năm 968, Vạn Thắng Vương lên ngôi Hoàng Đế, tức Đinh Tiên Hoàng Đế, đặt quốc hiệu là Đại Cồ Việt, đóng đô ở Hoa Lư

Chính Trị, Quân Sự Và Kinh Tế Đại Cồ Việt:

Đinh Tiên Hoàng Đế đã thực hiện được:
- Xây cất cung điện tại Hoa Lư, quy định cấp bậc văn võ, tăng đạo:
- Đặt chức Tăng Thống, tôn sùng đạo Phật.
- Đặt chức Thập Đạo Tướng Quân coi 10 đạo quân, mỗi đạo có 10 quân, 1 quân 10 lữ, 1 lữ 10 tốt, 1 tốt 10 ngũ, 1 ngũ 10 người (1 đạo có 100 ngàn người, mười đạo là 1 Triệu người?).

Binh phục: Mũ bình đinh (phẳng đầu), vuông bốn góc (loại mũ này làm bằng da, chóp phẳng, bốn bên khâu liền, trên hẹp dưới rộng).

Kinh tế: Ngành dệt luạ đã phát triển ((Trịnh Tú đem vàng lụa, sừng tê, ngà voi sang nhà Tống). Đã có sự giao dịch với thuyền buôn nước ngoài (Mùa xuân, thuyền buôn của các nước ngoài đến dâng sản vật của nước họ).

Thơ Ca Vịnh

Đinh Tiên Hoàng

Mười Hai quan sứ giết tranh nhau
Thống nhất sơn hà, há dễ đâu !
Đất nước qua phân chồng đói khổ
Dân tình chia rẽ trĩu thương đau
Hoa Lư dựng nghiệp bừng oai vũ
Cồ Việt khai cơ rạng sắc mầu
Mỗi độ thu về dào dạt gió
Ánh trăng bóng lá ngỡ cờ lau
Chính Hà (Sơ Thu Đinh Mão)


MÔT VÌ VUA DŨNG

Con quan Cha mất phải về quê
Tính chất hùng anh lộ rõ nghề
Lúc nhỏ chăn trâu làm kiệu rước
Trưởng thành đất nước trao quân kề
Vẻ vang Vạn Thắng, Đại Cồ ngưỡng
Oai đế Tiên-Hoàng, Tống quốc mê
Giữ vững giang sang nêu quốc tổ
Quân vương Giao chĩ trọn sơn khê
Ngọc Lãng

Anh Hùng Đinh Bộ Lĩnh

Đây anh hùng Bộ Lĩnh
Dẹp mười hai Sứ quân
Giương cao cờ Đại Nghĩa
Để thống nhất non sông.

Một thời thơ ấu qua
Cùng mục đồng xông pha
Cờ bông lau tập trận
Chí khí trùm sơn hà.

Đây Hoa Lư vang bóng
Đại Cồ Việt nước Nam
Sánh ngang cùng Đại Tống
Quân Bắc phải kinh hoàng.
Nhớ xưa trên ngàn năm
Nô lệ, nuốt hờn căm
Anh em vừa đứng dậy
Đã tranh chấp tương tàn!

Mưu xưng hùng xưng bá
Mỗi người chiếm một phương
Hai mươi năm xung sát
Dân ta thán trăm đường!

Loạn mười hai Sứ quân
Ôi nồi da xáo thịt
Anh em chém giết nhau
Mẹ Việt Nam đớn đau.

Anh hùng Đinh Bộ Lĩnh
Dẹp yên loạn Sứ quân
Giang san về một mối
Trăm họ sống an lành.

Ai về qua Hoa Lư
Có nhớ anh hùng xưa
Cờ lau còn tung gió
Đại Nghĩa chưa phai mờ.
Vương Sinh

ĐINH TIÊN HOÀNG ĐẾ

1/2- Cờ lau tập trận buổi thanh niên,
Danh tướng lừng danh khắp mọi Miền.
Đem gạo nuôi quân thời lận đận,
Giết trâu khao tướng thủa truân truyên.
Linh sơn xuất hiện người uy dũng,
Thánh địa sinh ra bậc đại hiền.
Dẹp hết xứ quân gom một mối,
Quê hương thịnh trị nước bình yên.

2/2- Yên dân xây dựng đẹp quê hương,
Khuyến khích toàn dân phải quật cường.
Dẹp giặc Bắc Phương yên đất nước,
Diệt thù Nam Ngạn vững biên cương.
Tài cao dựng nghiệp khôn người sánh,
Chí lớn xưng Vương khó kẻ nhường.
Thánh địa Hoa Lư còn dấu tích,
Đinh Tiên Hoàng Đế rạng muôn phưong.
TRƯỜNG – GIANG

Đinh Tiên Hoàng (Đinh Bộ Lĩnh)

Thao lược tài tình mưu trí cao
Gồm thâu thập nhị sứ quân hào
Điạ bàn hoạt động loang dầu vết
Thế lực bao trùm toả sáng sao
Trăm trận tiến quân thù sớn sác
Bao lần vạch kế địch hư hao
Bông lau vua xứ thời bình quốc
Dẹp loạn chiến chinh nước biến đao
Bác Từ