|
|
Phạm văn Sơn - Lê Văn Dương
Cuộc tổng công kích của Việt cộng (VC) vào dịp Tết
Mậu Thân 1968 đă được chuẩn bị khá tỉ mỉ và theo ước tính của phía
Cộng sản (CS) thời thế nào cũng thành công.
Sự thật cho thấy cuộc tổng công kích đă thất bại cũng
v́ VC quá chủ quan trên nhiều phương diện, nhất là về phương diện
tin ở sự hưởng ứng của dân chúng miền Nam.
Cuộc tổng công kích bắt nguồn từ mùa Xuân năm 1967.
Lúc đó nhà cầm quyền Hà Nội thấy rằng hoả lực của Mỹ quá mạnh khiến
họ không thể mở được những trận đánh quyết định như hồi kháng Pháp.
Nhà cầm quyền Hà Nội phải duyệt lại chiến lược trường kỳ của họ
trước t́nh thế ấy và cho rằng cứ tiếp tục chiến đấu trường kỳ thời
kết cục chẳng đi về đâu. Đó cũng là quan điểm của một phái đoàn bí
mật gồm các chuyên gia quân sự của các nước Bắc Cao, Trung Cộng và
Cuba. Phái đoàn nầy đă đi thăm chiến trường và cho rằng VC không thể
chịu đựng lâu dài hơn được.
Kết quả là Chính trị cục miền Bắc yêu cầu sửa đổi
chiến lược trường kỳ. Sau đó quyết định số 13 được đưa ra để kêu gọi
đạt tới chiến thắng trong một thời gian ngắn nhất. Và vào lúc đó
Nguyễn Chí Thanh Xứ ủy Nam Bộ kiêm Tư lệnh quân đội VC tại miền Nam
chết [1]. Vơ Nguyên Giáp phụ trách thảo kế hoạch tấn công Tết Mậu
Thân...
Kế hoạch Tổng công kích (TCK) - Tổng khởi nghĩa (TKN)
của Vơ Nguyên Giáp mà trước cũng như sau ngày TCK của VC nguyên bản
chưa được tiết lộ nhưng theo cung từ của tù binh, hồi chánh và các
diễn biến của trận đánh, kế hoạch nầy cũng đă được bộc lộ một phần
nào, ám danh TCK - TKN có nghĩa là kế hoạch có hai giai đoạn: Giai
đoạn 1 TCK - giai đoạn 2 TKN.
Giai đoạn 1 có nghĩa là
nhằm mở một cuộc TCK trên toàn lănh thổ miền Nam cùng một lúc vào
những mục tiêu quyết định
Giai đoạn 2 có nghĩa là
nương đà thắng của cuộc TCK dùng cán bộ chính trị vận dụng quần
chúng nổi đậy cướp chính quyền thành lập một chính thể mới.
Trong trường hợp kế hoạch bị thất bại ngay trong giai
đoạn đầu chiến cuộc xảy ra chỉ gọi là cuộc TCK hay tổng tấn công (TTC)
như trăm ngàn cuộc TCK hay TTC khác mà không mang ư nghĩa của một
cuộc khởi nghĩa .....
Cán bộ cao cấp của Trung ương Cục miền Nam bị bắt
trên đường tới địa điểm hội họp vào trước ngày xảy ra TCK đă cho
biết v́ sao mà có trận TCK. Cán bộ nầy tên là Năm Đồng tự Can đă nói:
Chiến địch TCK - TKN
không phải là một chiến dịch thông thường,
không phải là một chiến dịch tạo tiếng vang gây uy thế chính trị mà
là một chiến dịch mưu toan một chiến thắng quyết định.
Sở dĩ kế hoạch nầy được hoạch định ra v́ thấy bản
chất của chiến tranh kháng Pháp 1954 và chiến tranh hiện nay khác
nhau:
-
Quân lực của Pháp xưa tương đối yếu, quân lực Hoa Kỳ nay quá
mạnh về hỏa lực.
-
Đánh Pháp đă tạo được chiến thắng Điện Biên Phủ đưa đến hội ḥa
tại Genève năm 1954, c̣n đánh với Mỹ không tạo được một chiến
thắng quyết định nào ?
- Áp
dụng chiến lược ba giai đoạn pḥng ngự, cầm cự và tổng phản công
lấy nông thôn bao vây thành thị, với Pháp càng đánh mạnh càng mở
rộng được nhiều căn cứ địa và vùng kiểm soát, với Mỹ không tạo
được vùng căn cứ địa an toàn, không tạo được chiến thắng quyết
định và không chuyển biến được giai đoạn chiến lược hiện nay,
chỉ co dăn giữa giai đoạn pḥng ngự và giai đoạn cầm cự.
Nếu chủ trương đánh lâu dài sẽ bị kiệt quệ và thất
bại. V́ thế nên chính trị của miền Bắc đă quyết định lựa một thời cơ
để bày ra một trận đánh quyết định.
Hà Nội đă dựa trên ba nhận định để quyết định mở trận
đánh vào dịp Tết Mậu Thân 1968.
1 - Nhận định thứ nhất
Hà Nội tin tưởng rằng nhân dân miền Nam đă chín mùi ngă theo chính
quyền Hà Nội và đường lối cách mạng của chúng. Sự tin tưởng nầy được
nh́n qua các phong trào nhân dân cứu quốc, phong trào tranh đấu của
Phật giáo tại miền Trung và ở thủ đô và các sự phân tán của các đoàn
thể tại miền Nam Việt Nam. Chúng cho rằng nhân dân miền Nam ghét Mỹ,
chán chiến tranh. Nếu có một động cơ nào xúi bẩy nhân dân miền Nam
sẽ nổi dậy đuổi Mỹ, lật đổ chính quyền hiện hữu.
2- Nhận định thứ hai.
Hà Nội cho rằng chính quyền quốc gia đă hoàn toàn suy yếu, sau cuộc
lật đổ chế độ Ngô Đ́nh Diệm. Quân đội Việt Nam Cộng Hoà (VNCH) cũng
yếu kém không có khả năng tấn công cũng như pḥng thủ.
3- Nhận định thứ ba.
Họ tin tưởng rằng các lực lượng vơ trang của họ vẫn giữ được thế chủ
động chiến trường trong các năm 1966 - 1967 và cho rằng nếu mở trận
TCK vào đầu năm Mậu Thân 1968 thời chúng sẽ có hai thời cơ chiến
lược và một thời cơ chiến thuật để bảo đảm cho sự tất thắng của
chúng.
- Thời cơ chiến lược thứ 1 :
Chúng cho rằng cuối năm 1968 Hoa Kỳ có cuộc bầu cử Tổng Thống mà
hiện nay (đầu năm 1968) đang diễn ra cuộc vận động tranh cử; có các
ứng viên Tổng Thống như Robert Kennedy, Nixon đang chỉ trích chính
sách chiến tranh của ông Johnson và ở Mỹ đang có phong trào chống
đối chiến tranh tại Việt Nam lan tràn khắp nước. Chúng dự liệu rằng
nếu cuộc TCK thành công và lập ra được một chính phủ liên hiệp thời
v́ những lủng củng nội bộ, Tổng thống Johnson sắp hết nhiệm kỳ, sẽ
gặp khó khăn trong việc tăng viện quân sang Việt Nam và phải chấp
nhận một cuộc điều đ́nh có lợi cho chính quyền miền Bắc.
- Thời cơ chiến lược thứ 2:
Dư luận quốc tế đang hướng về Việt Nam và đang chỉ trích cuộc chiến
tranh do Hoa Kỳ chủ trương. Nếu gây được một chiến thắng lớn lao sẽ
gây thêm được tiếng vang quốc tế trong sự ủng hộ để chấm dứt cuộc
chiến tranh đă xảy ra quá lâu dài ở Việt Nam.
- Thời cơ chiến thuật:
Gây được sự bất ngờ nhằm đánh vào ngày Tết trong khi có hưu chiến.
Với ba điều nhận định nêu trên, chính quyền miền Bắc tin tưởng sẽ
thành công, tuy nhiên cũng dự liệu đến trường hợp thất bại, cho rằng:
- Lực
lượng giải phóng hiện thời đă đứng vững trên hai "chân" rừng núi và
nông thôn, nay từ hai chân đứng nầy đánh vào thành thị, nếu thắng
thời ăn to bằng không thắng lại trở về hai "chân" cũ là rừng núi và
nông thôn chẳng mất mát ǵ.
- Đánh
vào thành phố sẽ có tổn thất nhiều về nhân mạng nhưng sự tổn thất
nầy không gây kiệt quệ v́ chúng có khả năng chi viện của cả một miền
Bắc đầy nhân lực v́ miền Bắc chỉ bị thiệt hại cơ sở do không quân
gây ra mà thôi. Khả năng bổ sung nhân viên của chúng cao hơn VNCH 3
lần (Bắc Việt + 1 /2 Nam Việt) . . . . .
[1] Theo Hoàng Văn Hoan, v́ không đồng quan điểm nên Thanh bị Lê
Duẩn giết. |