Biến cố Phật Giáo Huế   

Lịch sử c̣n đó… (4)

trích DCVOnline

 

Nguyễn văn Lục

         biên soạn

L’histoire est vraie, mais la vérité est partielle: Nous pouvons savoir des choses sur le passé humain, nous ne pouvons savoir le tout de ce passé”  

H. Marrou, sử gia.

 

11.- Ai giết anh em Ngô Đ́nh Diệm của Quốc Đại

Ai giết anh em Ngô Đ́nh Diệm,

Quốc Đại. Nguồn: go2viet.com


Có lẽ đây là phần tài liệu dài nhất về vụ thảm sát trước đài phát thanh Huế. Tác giả dành ra 64 trang để viết về vấn đề này ở chương 8, từ 281 đến 342. Xin chỉ tóm lược.

• Thiếu tá Đặng Sỹ đă được sự đồng ư của Thiếu Tướng Lê Văn Nghiêm, tư lệnh vùng 1 chiến thuật. Rồi tư lệnh sư đoàn 1, Đại Tá Đỗ Cao Trí. Ông này bỏ về Sàig̣n th́ có Trung Tá Lê Quang Hiển, tư lệnh phó đại diện. Qua lệnh của Thiếu Tướng Nghiêm, Thiếu Tá Sỹ có thêm một đại đội khóa sinh C1, một đại đội thiết giáp đang hành quân tại Phú Lộc, một đại đội quân trấn, đại đội Thiên Hổ và một chi đội cơ giới Bảo An do Trung Úy Kỳ chỉ huy(Sau này, TT Trí Quang chỉ đích danh Trung Uư Kỳ có ư định ám sát Thượng Tọa Trí Quang. Sau này Trung Úy Kỳ bị ám sát khá ly kỳ) và một số hiến binh Quân Cảnh. Như vậy Thiếu Tá Sỹ đă nhận được lệnh từ ba phía Tỉnh Trưởng, vùng và khu. Bộ tham mưu của Thiếu Tá Sỹ bây giờ gồm có Đại Uư Lê Nguyên Phu, tiểu khu phó, Đại Uư Nguyễn Kinh Lược, tỉnh đoàn trưởng Bảo An. Đại uư Lê Duy Hiển, tham mưu trưởng.

• Không có sự đồng ư của Tư lệnh vùng, Thiếu Tá Sỹ không thể có một lực lượng hỗn hợp đông đảo như thế.

• Diễn tiến nội vụ: gửi hai tiểu đội cảnh sát và quân cảnh dàn hàng ngang vào dẹp biểu t́nh. Thất bại. Quyết định dùng xe cơ giới Bảo An mở đường, lính tiến theo sau xe. Thiếu Tá Sỹ, mặc áo giáp cùng với với hai hạ sĩ quan Tư và Quang đi mở đường. Gạch đá ném tứ tung vào xe.

• 10 giờ 30. xe cách đài chừng 50 thước. Hai tiếng nổ kinh hoàng. Thiếu tá Sỹ bắn ba phát súng lệnh, đồng loạt cho nổ lựu đạn MK3 ở 15 địa điểm khác nhau.

• Thiếu Tá Sỹ tiến được vào đài, gặp Thượng tọa Trí Quang. TT Trí Quang chắp tay vào nhau lo âu nói: Tôi không ngờ xảy ra như thế này. TT Sỹ nói với TT Trí Quang: Thày phải chịu trách nhiệm về những hậu quả xảy ra như thế này”. TT Thiện Minh nói với Trung Tá Thưởng: Chuyện đă xảy ra như thế này, th́ tôi không biết nói sao. Tôi xin chịu hết trách nhiệm.

Nhận xét: Bài viết có khá nhiều chi tiết để người đọc nắm được diễn tiến từng giờ cuộc biến động lúc bấy giờ. Nhưng những mẩu đối thoại ghi lại giữa TT Trí Quang và Thiếu Tá Sỹ cũng như giữa Trung Tá Thưởng và TT Thích Thiện Minh không có ǵ làm bằng cớ là có thực có những lời đối thoại như thế hay không? Ai đứng đó mà nghe? v́ không ai kiểm chứng được là thật hay không thật.

Căn cứ vào tài liệu, Ông Sỹ nhận được lệnh từ cấp trên để dẹp đám biểu t́nh. Hai tiếng nổ là do từ đâu tới, Ông Sỹ sau đó chỉ thi hành theo phương án đă được hoạch định trước và không có trách nhiệm về cuộc thảm sát.


12.- Trích chứng từ của Tướng Tôn thất Đính

“Thảm kịch kinh hoàng của biến cố đài phát thanh là như vậy. Nhưng cho đến nay, chưa có một ai có thể nói rơ về sự thật của biến cố đài phát thanh đêm 8-5-63 như thế nào cả. Chúng tôi đă tận lực sưu tầm từ 1963 đến giờ.. đọc và phân tích tất cả tờ tŕnh được đệ lên tŕnh TT Diệm. Chúng tôi đă hội kiến với TT Trí Quang, cố TT Thiện Minh, Cố TT Mật Hiển, cố TT Mật Nguyện, TT Thiện Siêu, tiếp xúc với gia đ́nh Phật Tử, sinh viên Phật tử, nhưng cho đến bây giờ, chúng tôi cũng không thể nào quy định được đâu là sự thật. Đọc lại những ǵ đă được ghi lại trong một số tài liệu của Phật giáo năm 1963, chúng tôi thấy vấn đề ghi chép quá đơn giản. (trg 321). Các tài liệu về phía Phật Giáo, Hoa Kỳ đến phía VN, suốt 35 năm qua cũng chỉ đưa ra những nhận xét chung, hay những giả thuyết, chứ không ai dám cả quyết về bất cứ một sự thật nào. Về kỹ thuật quân sự, lúc bấy giờ VNCH không thể có bất cứ một loại chất nổ nào có tính công phá lạ lùng như vậy, ép dẹp thân xác, thổi bay đầu làm cho khi khám nghiệm các tử thi, ngay các bác sĩ tại Huế cũng không quy định được bất cứ lọai chất nổ nào. Họ không thể nói đó là lựu đạn, plastic hay bất cứ một vật ǵ. Thậm chí c̣n có dư luận cho là bị các xe bọc sắt (nhưng bánh cao su ) của lực lượng cảnh bị nội an do TT Đặng Sĩ cán nát, nhưng trong hoàn cảnh hàng ngàn người ở đài phát thanh, các loại xe ấy không di chuyển dễ dàng vào tận hành lang của đài là nơi xảy ra tai nạn.” (Trích: 20 Năm Binh Nghiệp, trang 323).

20 Năm Binh Nghiệp, Tôn Thất Đính
Nguồn: go2viet.com

Nhận xét: Nhận xét của tướng Đính khá là trung thực. Nếu tin rằng ông đă tham khảo tài liệu, đă hỏi ư kiến các thầy, đă tham khảo tài liệu từ dinh Tổng Thống Diệm Không biết là loại vơ khí ǵ đă giết hại các em như thế, v́ quân đội VNCH không được trang bị những thứ vũ khí giết người.

Nhưng nếu không t́m ra được thứ vũ khí giết người là thuộc loại nào? Việc kết án tù Thiếu Tá Đặng Sĩ liệu c̣n có cơ sở đứng vững hay không?

Tài liệu, chứng từ dẫn chứng đầy đủ, bạn đọc đă có thể tự ḿnh trả lời hai câu hỏi của người viết bài? Ai trực tiếp trách nhiệm giết 8 trẻ em vô tội? Và giết bằng thứ vũ khí ǵ?
Nếu đă có câu trả lời rồi th́ xin khỏi đọc tiếp phần sau nữa? Nếu chưa, xin tiếp tục đọc phần Đặng Sỹ trước ṭa án.

Tôi đă thu tập tất cả 25 chứng từ, nhưng nhận thấy nhiều chứng từ có điểm trùng điệp nên đă cắt bỏ hơn nữa những vhứng ttừ ấy đi.


Phần Hai: Vụ án Thiếu Tá Đặng Sĩ trước toà án Cách Mạng.

Biến cố đài phát thanh Huế xảy ra đêm 8-5-1963. Từ đó đưa đến sự sụp đổ chế độ TT Ngô Đ́nh Diệm ngày 1-11-1963. Nhưng măi đến 2-6-1964 mới được đưa ra xét xử tại Sàig̣n. Tức là hơn một năm khác với vụ án Trung Tá Vương Văn Đông và ông Ngô Đ́nh Cẩn bị đem ra xét xử ngay và lănh án tử h́nh.

Thời gian càng kéo dài ra thường có lợi cho bị can, tránh được những sôi nổi khi sự cố c̣n nóng hổi. Thứ hai, phạm trường là Huế, trung tâm đầu năo của biến cố 8-5-1963, cứ sự thường tội đâu xử đấy. Nhưng cũng không ai cấm được ṭa án thay đổi chỗ xử án để cho toà án được độc lập hơn, tránh sức ép của dư luận quần chúng. Viện Chưởng lư ṭa án quyết đinh xử ở Sàig̣n để tránh ‘ Sợ gây hoang mang dư luận’’. Theo nguyên tắc có 3 trường hợp: Sử tại nơi xảy ra phạm pháp. Toà án tại nơi can phạm bị bắt. Toà án tại nơi can phạm bị giam giữ.

Sử Đặng Sỹ là chuyện nhỏ, cân bằng hai thế lực tôn giáo trong lúc này là chuyện lớn. Các chính phủ quân nhân đều quá yếu nên phải di giây chứ biết làm sao? Đặc biệt là chính phủ Nguyễn Khánh.

Trước ngày Đặng Sỹ ra toà một tuần có bài báo trên tờ Lập Trường: Đồng bào Huế và Trung Việt nghĩ sao? Đặng Sỹ ra ṭa tại Sàig̣n. Đối với dư luận xứ Huế:’’ Vụ thảm sát tại Đài phát thanh chỉ là bước cuối cùng của cả một chương tŕnh tận diệt tôn giáo. Dân chúng đă quá biết điều đó rồi. Lúc xử Ngô Đ́nh Cẩn, tất cả các báo Sàig̣n đều viết rằng nhân dân đă xử ông Cẩn trước khi ṭa án xử. Đối với Đặng Sỹ cũng vậy, nhân dân đă xử rồi chứ đâu có chờ đến ṭa án Cách Mạng?

V́ thế Đặng Sỹ trước mắt người dân xứ Huế đương nhiên là một tội phạm. Rơ ràng như thế, mang xe tăng đến trước đài phát thanh, rồi ùm ùm, súng nổ, lựu đạn nổ rầm trời. 8 mạng trẻ con chết thê thảm.? Mọi người đêm đó đều trông thấy. Chối căi đi đằng nào?

Vậy mà hơn 40 năm, chúng ta vẫn phải bắt buộc nh́n lại.

Nhưng nhiều người muốn truy đến cùng đằng sau Đặng Sỹ là ai ? Ai ra lệnh? Một phóng viên đă mập mờ đưa ra mà như thể không đưa ra: “Chúng tôi không muốn dành quyền phán xét của ṭa án như một hai tờ báo ở Sàig̣n đă làm, v́ vậy chúng tôi không muốn bắt chước họ nêu tên nêu tuổi chánh phạm ở đây. Tên tuổi đó không phai mờ trong ḷng dân chúng Huế được đâu? Không bao giờ.’’

Theo như câu nói trên th́ dân chúng Huế biết rơ, biết chánh phạm là ai rồi?

Cuối cùng, chính quyền nghiêng về giải pháp đem Đặng Sỹ về Sàig̣n xử.
Chỉ tiếc một điều là Toà án Cách mạng không xử Đặng Sỹ tại Huế, là nơi Đặng Sỹ phạm tội, để đồng bào, những người đă nh́n thấy sự thật trước mắt, sự thật ngày hôm nay vẫn c̣n hiển hiện trước mắt, tự ḿnh lắng tai nghe thử những người xử án, nhân chứng và bị cáo nói ǵ trước ṭa án về những sự việc đă xảy ra.

Cho nên thật ra không phải người ta sợ hắn chết mà người ta chỉ sợ hắn không chịu im lặng để chết mà thôi. Chú thử nghĩ nếu ra giữa ṭa mà hắn cà rịch cà tang khai hết những thượng lệnh mà hắn đă nhận để thi hành th́ có tọa họa nó ra hết không. Người ta đang la làng lên là v́ rứa….. Nếu phải chết, tội chi mà y chết một ḿnh, y sẽ khai tùm lum ra hết. Nếu không th́ phải t́m cách cho y đừng nói. Chú học lịch sử c̣n nhớ vụ Nuremberg không? Biết bao nhiêu tội phạm chiến tranh tự tử trong ngục trước trước khi bị đem ra xử… Ḿnh lo cho Đặng Sỹ là v́ rứa.( Nguồn: Báo Lập Trường tháng 6-64)

V́ thế, việc xử Đặng Sỹ đă làm nhiều người thất vọng đến độ nghĩ rằng:’’ Trước hiểm họa Cộng Sản, trước viễn tượng Cách Mạng sụp đổ, ḷng tin sụp đổ, những chữ của chúng tôi đang chứa đầy tủi nhục của nhân dân xứ Huế, của những người đă vùng dạy làm cách Mạng từ ngay sau đêm thảm sát Đài phát thanh, để rồi ngày nay thấy ḿnh bị phản bội.’’ (Lập Trường 6-6-64).
Xử không khéo là ḷng tin vào cách mạng sụp đổ và cảm thấy bị chính quyền phản bội?

TT Trí Quang đă đưa ra một liều thuốc giải vừa để gỡ rối vừa để trấn an dư luận, thày lúc đó đang ở Sàig̣n xin khoan hồng cho Đặng Sỹ đồng thời có đánh một công điện ra Huế mà nội dung như sau: “Chúng ta chủ trương khoan hồng cho ông ấy th́ không cần quan tâm đến những chi tiết khác làm ǵ”.

Tha th́ không thể tha mà tội chết cũng không thể chết. Đó là cái thế của Đặng Sỹ.

Có nghĩa là thực sự đây là một vụ án chính trị. Và dựa trên sắc luật 4-64 ngày 18 tháng 2, năm 1964 thiết lập ṭa án Cách Mạng dưới thời tướng Nguyễn Khánh. Luật này có “hiệu lực hồi tố’’ (rétroactive effect ). Và v́ thế đă có một danh sách 267 những bị can phải ra trước ṭa án Cách mạng. Trong đó có những vụ án nổi bật như Phan Quang Đông (cơ quan đặc vụ và t́nh báo) và Dương Văn Hiếu (tư lịnh Cảnh sát đặc biệt)

Xin trích dẫn lời Lư Chánh Trung trên tờ T́m hiểu về t́nh h́nh lúc đó với nhan đề: “Loạn để trị’’ V́ rằng từ mấy tháng nay, thành tích duy nhất của ông Khánh sau ngày chỉnh lư bị đạp dổ, người dân miền Nam đă nếm được cái thú vị của Tự Do xuống đường, tự do đập lộn, chém giết, nói láo, bêu xấu. Muốn ǵ cứ việc xuống đường. Xuống đường là thắng trận. Hoan hô dân chủ. Thật không có cái chính quyền nào nhiều thiện chí bằng cái chính quyền này: xum xoe chạy từ nhóm này đến khối kia, vuốt ve hứa hẹn để làm vừa ḷng tất cả mọi người’’.

Nhưng tội thay, không ai vừa ḷng cả.

Ở Huế có cái Hội đồng Nhân dân Cách Mạng (rồi cứu quốc) mà thành phần chủ yếu là một số giáo sư đại học. Hội đồng này đă cực lực phủ nhận tam đầu chế Minh-Khánh-Khiêm. Thế rồi người ta thấy ông Minh và ông Oánh lẽo đẽo ra Huế để thỉnh ư Hội đồng đó. Hội đồng thương thuyết tay ngang với chính phủ. Tại nhiều tỉnh miền Trung, những hội đồng tương tự được thiết lập và người ta đă chứng kiến những tấn bi hài kịch của những người dư đảng cần lao đến đầu thú nơi ông Tỉnh Trưởng th́ được ông Tỉnh gởi qua Hội Đồng, đến Hội đồng th́ được trả về tỉnh’’


Khung cảnh phiên ṭa xử án:

Phiên ṭa do ông Lê Văn Thụ, một thẩm phán kiến thức uyên thâm, đức độ thanh cao và phong thái lịch sự, nhă nhặn, ai cũng khâm phục, cũng là người từng sử tử h́nh ông Ngô Đ́nh Cẩn (Trích theo Luật sư, Nghề hay Nghiệp, Ls Vơ Văn Quan) ngồi ghế Chánh Thẩm, Trung Tá Nguyễn Văn Đức, Chưởng lư TACM ngồi ghế Công tố. Ông là người đă đưa Phan Quang Đông và Ngồ đ́nh Cẩn đến cái chết. ‘’ Ông đến đây với hào quang chiến thắng trong vụ xử án Phan Quang Đông vừa qua. Lúc xử Phan Quang Đông, ông mới là Thiếu Tá . Và trong phiên xử này xử ông Ngô Đ́nh Cẩn, ông chững chạc tự tin, phần thắng, khi sẽ đổi một bản án tử h́nh như đă nắm chắc trong tay. (Trích Luật sư, Nghề hay nghiệp). Luật sư biện hộ là Nguyễn Khắc Tân. Ngoài ra c̣n có Tướng Đặng Văn Quang và đại tá Dương Hiếu Nghĩa trong bồi thẩm đoàn.

B́nh thường, những phiên ṭa như thế này sẽ có đông người đến nghe lắm. Như trong phiên ṭa xử ông Ngô Đ́nh Cẩn ở ngoài Huế:’’Chưa tới 8 giờ sáng, c̣n hơn một giờ nữa mới họp. Nhưng chắc đă từ lâu một đám đông cả mấy ngàn người chen nhau đứng dưới mưa phùn gió lạnh, trên các đường chung quanh ṭa án. Tất cả mọi người, già trẻ, bé, lớn, người nào cũng có vẻ mặt đầy căm thù. (Trong Luật sư, Nghề hay nghiệp..). Sau đó, vụ xử đă được đưa vào Sàig̣n một cách kỳ cục. Không khí Sàig̣n khác hẳn:’’Nhưng khác hẳn quang cảnh căng thẳng, sôi sục không khí đấu tranh chung quanh Toà án Huế lúc trước, công chúng Sàig̣n chỉ đứng thưa thớt trên các đường gần pháp đ́nh và chỉ có vài người hiếu kỳ mà thôi’.’

Khung cảnh pháp đ́nh Sàig̣n sáng 2-6-1964 là một quang cảnh vắng lặng, khác hẳn hôm xử ông Ngô Đ́nh Cẩn. Trong pháp đ́nh chỉ có một số kư giả và, đội quân danh dự cùng một vài thân nhân và một vài phật tử. Có thể dân chúng đă quen thuộc, đă hết hào hứng như hồi xử ông Cẩn. Điều này chỉ có lợi cho phía bị cáo là Đặng Sỹ. (Trích tờ Lập Trường..)

Ông Chưởng lư cho biết nhân vật quan trọng hàng đầu cần ra làm nhân chứng là TT Trí Quang. Nhưng TT Trí Quang đă từ chối không ra làm nhân chứng trước ṭa buộc tội bị can. Trả lời kư giả báo Dân Ta, TT Trí Quang cũng xác nhận việc này. Không biết việc từ chối như thế có hợp pháp không? Sự từ chối của một nhân chứng quan trọng như TT th́ kể như cái toà án đó giá trị pháp lư c̣n lại là cái ǵ? Sau này TT Trí Quang cũng từ chối ra trước toà án Mặt Trận xử 26 can phạm trong vụ chính biến Đà Nẵng mà chính TT nhận là người lănh đạo và trách nhiệm?

Thật sự th́ miền Nam trong những tỉnh huống như vậy chỉ cho thấy ṭa án thiếu một thẩm quyền pháp lư, thiếu cái uy quyền thượng tôn pháp luật của ṭa. Uy quyền quốc gia không c̣n nữa.

Đặc biệt thân nhân của dân sự nguyên cáo, tức gia đ́nh các nạn nhân trong biến cố đài phát thanh gần 20 người, nhưng không có ai lên tiếng đ̣i bồi thường cho gia đ́nh họ và để tùy ṭa quyết định.

Và theo phái viên Từ Nguyên, đại diện tờ Lập Trường ngoải Huế Họ, những đại diện các gia đ́nh nạn nhân là những người đau khổ nhất và ngày hôm nay đang là những người sung sướng nhất, v́ đă hy sinh cho chính pháp.

Phiên ṭa bắt đầu 9 giờ, nhưng phải đợi đến gần nửa giờ sau, bị cáo Đặng Sỹ mới tới. Đặng Sỹ bước vào với binh phục sĩ quan cấp tá đàng hoàng, lúc đó phiên ṭa mới bắt đầu.

Có một điều kỳ ngộ, chỗ cái ghế gỗ dành cho bị cáo mà Đặng Sỹ ngồi th́ trước đây ông Cẩn đă ngồi cùng ở một chỗ ấy. Cùng một phiên ṭa của ṭa án cách mạng, cùng là những người liên quan đến chế độ ấy, cùng có thể nhận một bản án tử h́nh. Nhưng thái độ hai người có khác. Ông Cẩn ngồi đó không nói ǵ. Im lặng từ đầu đến cuối. C̣n ông Đặng Sỹ tỏ ra bực tức và có dịp được nói là nói thả dàn. Cứ dược hỏi đến là ông có dịp được phân vua hoặc nói về những thành tích chống Cộng của ḿnh.


(C̣n tiếp)