♠ www.motgoctroi.com mến chào bạn   

Chuyện Anh Hai Làm!

Lữ Giang

Sau chuyến đi Hoa Kỳ của Nguyễn Tấn Dũng, có độc giả đã gởi Email cho chúng tôi và hỏi:

“Ngoài các tin tức và bình luận “ta thắng địch thua” theo thông lệ, đàng sau chuyến đi đó có gì bí ẩn cần tìm hiểu không?”

Người khác lại thắc mắc:

“Cái ông Bush chơi gì mà kỳ quá vậy? Trong khi bên Quốc Hội các dân biểu Mỹ họp báo yêu cầu Tổng Thống Bush phải tạo áp lực đòi chính phủ Cộng sản Việt Nam trả tự do cho tất cả các tù nhân chính trị, tôn trọng tự do tín ngưỡng, tôn trọng nhân quyền, và phải nỗ lực chấm dứt tệ nạn buôn người..., còn trên các đường phố Washington DC cờ vàng ba sọc đỏ bay ngập trời... thì bên trong Toà Bạch Ốc, Tổng Thống Bush đã cố ý phớt lờ chuyện nhân quyền và thoả mản gần như tất cả những gì Nguyễn Tấn Dũng thỉnh cầu. Như thế là thế nào?”

Trả lời tổng quát hai câu hỏi này cũng tương đối dễ dàng:

(1) Qua các sự kiện đã và đang xẩy ra, các nhà quan sát nhận định rằng Anh Hai Chống Cộng và Anh Hai Nhân Quyền đang càng ngày càng tiến xa hơn trong việc biến CSVN thành một “tiền đồn” ở Đông Nam Á thay thế VNCH.

(2) Chuyện các Dân Biểu Hoa Kỳ la hét giữa rừng cờ vàng ba sọc đỏ, và việc Tổng Thống Bush xoa đầu chú Dũng chỉ là hai mặt của chiến thuật “Cây Gậy và Củ Cà Rốt” mà Anh Hai thường xử dụng. Tuy nhiên, lần này “Cây Gậy” xem ra hơi yếu, còn “Củ Cà Rốt” vừa to lại vừa đỏ chót. Kiểu ra quân này cho chúng ta thấy Anh Hai đang làm gì.

Thánh nhân dạy rằng “tri bỉ tri kỷ bách chiến bách thắng” nên chúng ta cần phải tìm hiểu kỹ địch và Anh Hai đang muốn gì và làm gì mới có thể tìm ra phương thức hành động thích hợp. Nếu cứ đóng vai “Hiệp sĩ mù múa kiếm” chúng ta sẽ bị bỏ lại đàng sau.

Trước khi tiến sâu hơn, chúng tôi xin mời đọc giả đọc lại kỹ bản “Tuyên bố chung” giữa hai bên để thấy rõ những nét chính. Bản tuyên bố này gồm hai văn bản, một văn bản bằng tiếng Anh và một văn bản bằng tiếng Việt. Cả hai văn bản đều là văn bản chính thức và có giá trị ngang nhau. Văn bản chúng tôi cho đăng lại duới đây là văn bản chính thức bằng tiếng Việt, không phải bản dịch từ tiếng Anh sang.

BẢN TUYÊN BỐ CHÍNH THỨC

Sau cuộc họp giữa Tổng Thống Bush và Thủ Tướng Nguyễn Tấn Dũng, ngày 25.6.2008 hai bên đã công bố “Tuyên bố chung giữa Hợp Chủng Quốc Hoa Kỳ Và Cộng Hoà Xã Hội Chủ Nghĩa Việt Nam” nguyên văn như sau (các tiểu đề do chúng tôi thêm vào cho dễ đọc):

“Tổng thống George W. Bush hoan nghênh Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng đến thăm chính thức Hợp chủng quốc Hoa Kỳ và Nhà Trắng, tiến hành cuộc hội đàm song phương lần thứ tư giữa các nhà lãnh đạo hai bên trong bốn năm qua. Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng và Tổng thống Bush thảo luận những tiến bộ đạt được kể từ cuộc gặp giữa hai nhà Lãnh đạo tại Việt Nam năm 2006, cam kết có nỗ lực cụ thể nhằm tăng cường hơn nữa mối quan hệ song phương đang ngày càng năng động.

“Hai nhà lãnh đạo nhất trí rằng quan hệ Việt Nam - Hoa Kỳ được xây dựng trên cơ sở mối quan hệ hữu nghị tích cực và đang phát triển, tôn trọng lẫn nhau, và cùng cam kết hợp tác nhiều mặt mang tính xây dựng trên nhiều vấn đề để góp phần làm sâu rộng quan hệ vì lợi ích lâu dài của hai nước. Hai nhà lãnh đạo cũng chia sẻ tầm nhìn và mục tiêu hướng tới một khu vực châu Á – Thái Bình Dương ổn định, an ninh, dân chủ, hoà bình và trao đổi về việc đóng góp của Việt Nam và Hoa Kỳ cho mục tiêu này trong tương lai.

1.- Vấn đề hợp tác kinh tế

“Hai nhà lãnh đạo hoan nghênh việc tiếp tục tăng cường quan hệ hợp tác kinh tế và thương mại giữa hai nước, ghi nhận thương mại hai chiều vượt 12 tỷ đô la năm 2007 và Hoa Kỳ hiện là thị trường xuất khẩu hàng đầu của Việt Nam. Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng khẳng định Việt Nam quyết tâm duy trì ổn định kinh tế vĩ mô và thực hiện các cam kết trong khuôn khổ Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO), Hiệp định thương mại song phương (BTA), Hiệp định khung về thương mại và đầu tư (TIFA), tiếp tục hoàn thiện hệ thống pháp lý, và tạo điều kiện thuận lợi cho các nhà đầu tư nước ngoài đầu tư và tăng cường thương mại với Việt Nam.

“Hai bên nhất trí rằng, quan hệ kinh tế và thương mại là quan trọng đối với quan hệ song phương. Hai nhà lãnh đạo tuyên bố Hoa Kỳ và Việt Nam sẽ khởi động đàm phán Hiệp định Đầu tư Song phương (BIT), thể hiện sự cam kết của hai bên về đối xử công bằng, không phân biệt, minh bạch đối với đầu tư nước ngoài. Tổng thống Bush khẳng định Hoa Kỳ đang xem xét tích cực đề nghị của Việt Nam được tham gia chương trình Ưu đãi Thuế quan Phổ cập (GSP) và Tổng thống ghi nhận đề nghị của Việt Nam về việc công nhận Quy chế Kinh tế Thị trường. Hai nhà lãnh đạo ghi nhận tầm quan trọng của những nỗ lực trong khuôn khổ Diễn đàn hợp tác kinh tế châu Á-Thái Bình Dương (APEC) nhằm thúc đẩy quan hệ thương mại, đầu tư tự do và cởi mở, kể cả triển vọng của một Khu vực Mậu dịch Tự do Châu Á - Thái Bình Dương. Tổng thống Bush tái khẳng định, Hoa Kỳ phản đối việc hạn chế xuất khẩu lương thực trong lúc giá đang tăng.

“Hai nhà lãnh đạo kêu gọi tất cả các nước cùng nỗ lực tham gia giải quyết vấn đề lương thực toàn cầu. Tổng thống Bush tái khẳng định cam kết Hoa Kỳ sẽ thực hiện các biện pháp nhằm giữ hoặc tăng mức viện trợ và giải quyết các nguyên nhân sâu xa của việc giá lương thực tăng cao.

2.- Vấn đề chính trị, quốc phòng và an ninh

“Hai nhà lãnh đạo trao đổi việc mở rộng và tăng cường đối thoại giữa các quan chức cao cấp của hai nước; ủng hộ việc lập cơ chế đối thoại mới về chính trị - quốc phòng và chính sách nhằm tăng cường sự trao đổi thường xuyên và sâu hơn về các vấn đề chiến lược và an ninh.

“Hai nhà lãnh đạo ghi nhận lợi ích của đối thoại thẳng thắn, cởi mở về các vấn đề liên quan tới nhân quyền và các quyền tự do cơ bản. Tổng thống Bush và Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng đồng ý về vai trò quan trọng của pháp quyền trong các xã hội hiện đại. Tổng thống Bush nêu lên tầm quan trọng của việc thúc đẩy cải thiện nhân quyền và các điều kiện cho giáo dân và người dân tộc thiểu số. Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng thông báo với Tổng thống Bush về các thành tựu và chính sách của Việt Nam trong lĩnh vực này.

“Tổng thống Bush ghi nhận các thành tựu của Việt Nam đến nay và bày tỏ mong muốn được thấy những tiến bộ hơn nữa. Nhân dịp kỷ niệm 60 năm ngày ra đời của Tuyên ngôn Phổ quát về Nhân quyền, hai nhà lãnh đạo khẳng định cam kết thúc đẩy và đảm bảo nhân quyền và các quyền tự do cơ bản của con người.

“Hai nhà lãnh đạo hài lòng trước những thành công của người Hoa Kỳ gốc Việt và ghi nhận sự đóng góp của họ vào việc thúc đẩy quan hệ giữa hai nước (?!). Tổng thống Bush hoan nghênh những đóng góp này và tái khẳng định sự ủng hộ của chính phủ Hoa Kỳ đối với chủ quyền quốc gia, an ninh, toàn vẹn lãnh thổ của Việt Nam.

3.-Vấn đề hợp tác về nhân đạo

“Tổng thống Bush cảm ơn sự hợp tác của Việt Nam trong nỗ lực nhân đạo của hai bên nhằm kiểm kê đầy đủ nhất những quân nhân Hoa Kỳ mất tích và việc Việt Nam sẵn sàng thực hiện các biện pháp bổ sung, ghi nhận rằng các đợt tìm kiếm chung đã giúp nhận dạng và hồi hương 629 hài cốt quân nhân Hoa Kỳ. Tổng thống Bush khẳng định Chính phủ Hoa Kỳ sẽ tiếp tục hỗ trợ tìm kiếm thông tin về người mất tích của Việt Nam. Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng ghi nhận sự giúp đỡ của Hoa Kỳ trong lĩnh vực này và hoan nghênh những tiến bộ mà hai bên đã đạt được trong việc giải quyết vấn đề ô nhiễm môi trường tại các khu vực chứa chất đi-ô-xin trước đây ở Việt Nam, đặc biệt là việc giải ngân 3 triệu đô-la Mỹ cho các dự án khắc phục môi trường và sức khoẻ.

“Tổng thống Bush chúc mừng Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng về việc Việt Nam đảm nhiệm vai trò thành viên không thường trực Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc với nhiệm kỳ 2 năm. Hai nhà lãnh đạo khẳng định hai nước sẽ tiếp tục tham vấn về các vấn đề cấp bách đặt ra đối với HĐBA. Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng thông báo với Tổng thống Bush Việt Nam đang hoàn tất quá trình chuẩn bị cho việc tham gia có hiệu quả vào các hoạt động gìn giữ hoà bình của LHQ. Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng cám ơn Tổng thống Bush về lời mời Việt Nam tham gia vào Sáng kiến các Hoạt động Hoà bình Toàn cầu (GPOI), trong đó Việt Nam sẽ tham gia vào các khoá huấn luyện và các hoạt động khác của chương trình này. Tổng thống Bush ghi nhận chuyến thăm của Tàu nhân đạo USNS Mercy đang tiến hành tại Việt Nam.

“Hai nhà lãnh đạo bày tỏ mong muốn tăng cường hơn nữa quan hệ ASEAN- Hoa Kỳ. Tổng thống Bush đánh giá cao vai trò tích cực của Việt Nam trong ASEAN. Hai nhà lãnh đạo trao đổi về các lĩnh vực hợp tác với ASEAN bao gồm viện trợ nhân đạo và cơn bão Nargis. Tống thống Bush nhắc lại Hoa Kỳ sẵn sàng hợp tác với ASEAN, LHQ và các tổ chức phi chính phủ để cung cấp thêm viện trợ nhân đạo rất cần thiết đối với các nạn nhân của cơn bão tàn khốc. Hai nhà lãnh đạo trao đổi về sự cần thiết cho các nhân viên cứu trợ quốc tế được nhanh chóng tiếp cận các khu vực bị bão tàn phá.

4.- Vấn đề hợp tác về giáo dục

“Hai nhà lãnh đạo nhấn mạnh tầm quan trọng của hợp tác giáo dục và thoả thuận sẽ thành lập Nhóm Đặc trách Giáo dục Cấp cao để xác định lộ trình và các phương thức hiệu quả cho việc tăng cường hợp tác giáo dục giữa Việt Nam và Hoa Kỳ. Hai nhà Lãnh đạo hoan nghênh Chương trình Fulbright tiếp tục thành công tại Việt Nam và số lượng sinh viên Việt Nam đến học tại Hoa Kỳ ngày càng tăng. Tổng thống Bush nhấn mạnh tầm quan trọng của một Chương trình của Đội tình nguyện Hoà bình trong tương lai tại Việt Nam. Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng  đồng ý về nguyên tắc đối với đề nghị của Tổng thống và hai bên sẽ tiếp tục thảo luận về các dàn xếp liên quan.

5.- Những vấn đề linh tinh

“Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng cảm ơn sự hỗ trợ của Tổng thống Bush trong khuôn khổ Sáng kiến Viện trợ Phòng chống HIV/AIDS (PEPFAR) và ghi nhận rằng nhiều người Việt Nam, trong đó có trẻ em dễ nhiễm bệnh, đang được hỗ trợ, chăm sóc và được điều trị thuốc kháng vi-rút.

“Tổng thống Bush bày tỏ cam kết tiếp tục phát triển sự hợp tác về con nuôi giữa Hoa Kỳ và Việt Nam để đảm bảo lợi ích tốt nhất cho trẻ em, tôn trọng các quyền cơ bản của trẻ em và phòng chống nạn bắt cóc và buôn bán trẻ em. Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng nhấn mạnh Việt Nam chia sẻ các mục tiêu này và sẽ chuẩn bị để sớm tham gia Công ước La Hay về con nuôi. Thủ tướng cũng hoan nghênh sự hỗ trợ kỹ thuật của Hoa Kỳ cho bước chuẩn bị này.

“Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng cảm ơn Tổng thống Bush về sự hỗ trợ của Hoa Kỳ đối với việc xây dựng Luật Năng lượng Nguyên tử của Việt Nam và việc cung cấp thông tin và đào tạo kỹ thuật về an toàn hạt nhân.

“Cuối cùng, hai nhà Lãnh đạo thảo luận về sự hợp tác trong vấn đề khí hậu. Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng và Tổng thống Bush hoan nghênh việc khởi động dự án Mạng lưới Nghiên cứu Đồng bằng và Quan trắc Toàn cầu (DRAGON) tại Việt Nam, theo đó sẽ thành lập một viện nghiên cứu tại ĐH Cần Thơ nhằm hợp tác trong huấn luyện và nghiên cứu việc xây dựng các hệ sinh thái trong lành và phát triển bền vững ở đồng bằng Sông Cửu Long. Hai nhà lãnh đạo cũng thoả thuận sẽ hợp tác để thúc đẩy các nỗ lực nhằm giảm thiểu tác động của tình trạng thay đổi khí hậu và khả năng thích ứng của Việt Nam, bao gồm việc thành lập một Tiểu ban mới trong khuôn khổ Hiệp định song phương về Khoa học Công nghệ để thảo luận và điều phối các sáng kiến chung.”

Ngày 25.6.2008

- Một cái nhìn tổng quát

Nhìn qua bản tuyên bố chung nói trên, người ta thấy Washington đã cam kết giải quyết những vướng mắc còn lại giữa Việt Nam và Hoa Kỳ và sẽ thực hiện thêm nhiều điều quan trọng.

Vế kinh tế được quan tâm nhiều nhất. Tổng thống Bush nói Hoa Kỷ đang xem xét việc cho Việt Nam tham gia chương trình Ưu đãi Thuế quan Phổ cập (GSP).

Hệ Thống Ưu Đãi Phổ Cập (Generalized System of Preferences – viết tắt là GSP) là chương trình được thiết lập để giúp các nước chậm tiến phát triển kinh tế bằng cách cho các nước này được hưởng một chế độ Ưu Đãi về Thuế Quan trong một thời hạn để có thể cạnh tranh với các nước khác. Nếu Hà Nội nhận được đặc ân này, ngoại thương sẽ tăng lên.

Tuy nhiên, các nhà phân tích quan tâm đến vấn đề hợp tác về an ninh quốc phòng và giáo dục hơn, vì điều này cho thấy chính sách lâu dài của Hoa Kỳ trong việc xử dụng lá bài Việt Nam.

HK BẢO ĐẢM TOÀN VẸN LÃNH THỔ VN!

Tuyên bố chung nói rằng hai bên ủng hộ việc lập cơ chế “đối thoại mới về chính trị - quốc phòng và chính sách nhằm tăng cường sự trao đổi thường xuyên và sâu hơn về các vấn đề chiến lược và an ninh.”

Ở một đoạn khác, tuyên bố chung nói Tổng thống Bush “tái khẳng định sự ủng hộ của chính phủ Hoa Kỳ đối với chủ quyền quốc gia, an ninh, toàn vẹn lãnh thổ của Việt Nam”.

Để tiến tới cam kết về vấn đề quốc phòng và an ninh như đã nói trên, Hoa Kỳ phải tiến từ từ từng giai đoạn.

Theo Giáo sư Carl Thayer, hiện nay Việt Nam có khoảng 455.000 quân nhân vũ trang và là nước có quân đội tại ngũ lớn nhất ở Đông Nam Á. Nhưng 60%-70% kho vũ khí của Việt Nam đã bị lỗi thời. Họ từng bước mua thiết bị quốc phòng, nhưng chi tiêu cho quốc phòng của Việt Nam còn thua xa các nước tại khu vực Đông Nam Á.

Vào tháng 11 năm 2004, Bộ Đội Biên Phòng VN đã đón tàu chiến USS Vandegrift của Hoa Kỳ ghé cảng Sài Gòn. Tháng 12 năm 2004, Bộ Quốc Phòng VN bất ngờ quyết định cho phép các chuyên gia nước ngoài vào nghiên cứu các trận đánh cũng như chiến lược của quân đội Việt Nam.

Vào tháng 4 năm 2007, Việt Nam đã tham gia một diễn đàn tại châu Á Thái Bình Dương mang tên “Sáng kiến phổ biến an ninh”. Đây là một tổ chức không chính thức với sự tham gia của nhiều nước trong đó có Hoa Kỳ, một số nước châu Âu, Úc, Nhật, New Zealand và Singapore, nhưng không có Trung Quốc.

Vào tháng 12 năm 2007 vừa qua, Đô Đốc Timothy Keating, Tư lệnh Bộ tư lệnh Thái Bình Dương của Hoa Kỳ đã đến thăm Việt Nam. Đô Đốc Robert Lucius, đại diện hải quân và thủy quân lục chiến, tuyên bố tại Hà Nội: ''Đây là chuyến thăm nhằm khẳng định mối quan hệ đang phát triển và mong muốn tiếp tục xây dựng quan hệ này trong những năm tới đây.” Theo ông, Hoa Kỳ và Việt Nam đã và đang hợp tác trong một số vấn đề trong đó có tăng cường khả năng cho quân y Việt Nam, khí tượng thủy văn, và nỗ lực tìm kiếm hài cốt của binh lính Hoa Kỳ tử nạn trong cuộc chiến Việt Nam. Ông cũng mong muốn Việt Nam sớm có vai trò lớn hơn trong việc hợp tác an ninh trong vùng. Ông nói: ''Chúng tôi rất mong muốn hợp tác cùng Việt Nam để tăng khả năng của họ trong những lĩnh vực này, có thể bước đầu là ở mức khu vực nhưng sau đó có thể ở tầm toàn cầu qua việc tham gia lực lượng gìn giữ hòa bình của Liên Hiệp Quốc hoặc các đóng góp có ý nghĩa khác.''

Theo tin của đài Tiếng Nói Hoa Kỳ ngày 1.7.2008, các binh sĩ thuộc Tiểu Đoàn 133 Xây Dựng Lưu Động của Hải quân Hoa Kỳ tại Gulfport thuộc tiểu bang Mississsippi, và Tiểu Đoàn 1 Xây Dựng Thủy Bộ đặt căn cứ tại San Diego đã thực hiện các công tác dân vận chung với lực lượng công binh của Hoàng Gia Úc và Việt Nam từ hôm 19.6.2008, song song với hoạt động dân vận của chiếc tầu bệnh viện Mercy của Hải Quân Hoa Kỳ đậu ngoài khơi thành phố Nha Trang.

Phát biểu với báo chí trên con tàu bệnh viện Mercy, Phó Đô Đốc Doug Crowder, Tư Lệnh Các Lực Lượng Hải Quân của Hoa Kỳ trong vùng Tây Thái Bình Dương và vùng Ấn Độ Dương, nói rằng hôm 26.6.2008, ông đã có một buổi nói chuyện thân mật với Phó Đô Đốc Nguyễn Văn Hiến, Tư lệnh Hải Quân Việt Nam, và đôi bên đã thảo luận chuyện phát triển giao tiếp giữa Hải Quân hai nước.

Phó Đô Đốc Crowder nói tiếp: "Chúng tôi không nhắm đến bất kỳ dự án cụ thể nào. Chúng tôi chỉ đồng ý rằng chúng tôi sẽ làm việc thông qua các cơ quan, và thông qua hai chính phủ. Tôi đã đưa ra nhiều đề xuất để họ tham gia một vài cuộc diễn tập. Thực ra, trong tuần này, có 5 sĩ quan quân đội Việt Nam đã đến quan sát một trong những cuộc diễn tập quân sự song phương của Hoa Kỳ tại Singapore, với tư cách là khách mời."

Từ những diễn biến như trên, Anh Hai làm thế nào để bảo vệ “chủ quyền quốc gia, an ninh, toàn vẹn lãnh thổ của Việt Nam”, chúng ta phải chờ xem. Nhưng các nhà quan sát quốc tế cho rằng Hoa Kỳ đang từ từ giao cho CSVN đóng vai trò của VNCH trước đây.

20 NĂM SAU, 75% NỘI CÁC VIỆT NAM LÀ NGƯỜI ĐÃ DU HỌC MỸ!

Hoa Kỳ quan tâm đến vấn đề giáo dục ở Việt Nam hơn các vấn đề khác, vì nếu Hoa Kỳ không đào tạo được một hệ thống cán bộ có khả năng thì không thể tiến sâu vào Việt Nam được.

Theo phúc trình về du học sinh năm 2007 của Viện Giáo Dục Quốc Tế Hoa Kỳ (Insitute of International Education), Việt Nam được xếp vào “top 20” những quốc gia có nhiều du học sinh nhất và mức tăng mạnh nhất: số du học sinh Việt Nam niên khoá 2006 – 2007 là 6.036, tăng 31% so với năm 2006. Nhưng nếu so với các nước trong vùng, con số này còn quá nhỏ bé. Trong năm 2007, Ấn Độ có 83.833 du học sinh đang học tại Mỹ, Trung Quốc 67.723 và Nam Hàn 62.392, v.v.

Đại Sứ Michael Michalak đã từng đưa ra ước vọng: "Hai mươi năm sau, chúng ta sẽ không nói Mỹ đã vào Việt Nam để kiếm tiền, mà chúng ta sẽ nói rằng hơn 75% của Nội Các Việt Nam là những người đã đi sang Mỹ du học."

Muốn như vậy, phải tăng cường chính sách giáo dục lên cao hơn. Bản tuyên bố chung xác định: “Hai nhà lãnh đạo nhấn mạnh tầm quan trọng của hợp tác giáo dục và thoả thuận sẽ thành lập Nhóm Đặc trách Giáo dục Cấp cao để xác định lộ trình và các phương thức hiệu quả cho việc tăng cường hợp tác giáo dục giữa Việt Nam và Hoa Kỳ.”

Hôm 25.6.2008, tại trụ sở Bộ Ngoại Giao Hoa Kỳ, bản ghi nhớ hợp tác giáo dục Việt - Mỹ đã được ký kết, theo đó hai bên đồng ý thiết lập nhóm đặc trách hợp tác giáo dục, tăng số sinh viên Việt Nam học tập ở Mỹ, đặc biệt là nghiên cứu sinh Tiến Sĩ, và tăng cường các chương trình nhằm đáp ứng các kỹ năng cần thiết cho nền kinh tế đang hiện đại hóa của Việt Nam. Nhiều chương trình học bổng mới dành cho sinh viên VN sẽ được triển khai.

Bản “Báo cáo về Phát triển trên Thế giới” năm 2006 của Ngân Hàng Thế Giới cho thấy Việt Nam tụt lại phía sau rất xa các nước khác trong khu vực vì chỉ có 2% dân số được đi học đủ 13 năm hoặc hơn nữa. Muốn trở thành một nước phát triển như Đại Hàn, Việt Nam phải có ít nhất 10% công nhân tốt nghiệp đại học. Vì thế Hoa Kỳ và Việt Nam đang thảo luận về cách thức tốt nhất để xây dựng mô hình thể chế giáo dục đại học cho Việt Nam với sự hỗ trợ của các trường đại học cao đẳng nổi tiếng của Mỹ.

VAI TRÒ CỦA CHÚ DŨNG

Những ưu đãi mà Hoa Kỳ đã công khai dành cho Nguyễn Tấn Dũng trong chuyến đi vừa qua còn là một thông điêp gởi cho các thành phần bảo thủ trong Đảng CSVN.

Như chúng ta đã biết, Nguyễn Tấn Dũng vốn được các nhà quan sát Tây phương coi như một người có tư tưởng tiến bộ và hy vọng khi Nguyễn Tấn Dũng lên cầm quyền, Việt Nam sẽ có nhiều đổi thay. Nhưng Nguyễn Tấn Dũng làm Thủ Tướng đã hơn hai năm mà Việt Nam vẫn chưa có những thay đổi nào đáng kể. Lý do là chế độ đảng CSVN hiện nay là chế độ “Đảng lãnh đạo, Nhà Nước quản lý”. Do đó, Nhà Nước phải làm theo đường lối của Ban Chấp Hành Trung Ương Đảng, không thể làm khác hơn. Bản tuyên bố chung nói trên trở thành một thông điệp nói với các thành phần bảo thủ rằng cứ làm như Nguyễn Tấn Dũng, Hoa Kỳ sẽ dành cho nhiều ưu đãi.

PHẢI TÌM RA LỐI THOÁT

Khi Nguyễn Tấn Dũng đến Washington DC và Texas, cộng đồng người Việt đã “dàn chào” khá kỹ. Nhật báo Houston Chronicle cho biết khi Nguyễn Tấn Dũng đến Texas, khoảng 500 người Việt đã tụ tập tại trung tâm thương mại Hồng Kông, phất cờ Việt Nam Cộng Hòa và cờ Mỹ, hô to khẩu hiệu chống buôn bán với Việt Nam chừng nào Việt Nam chưa áp dụng thể chế dân chủ, và chưa cho người dân được hưởng những quyền tự do căn bản. Nhưng bên trong Hoa Kỳ vẫn dành cho Nguyễn Tấn Dũng nhiều ưu đãi về thong mại. Dân Biểu Frank Wolf đã lên tiếng mạnh mẽ chỉ trích rằng “chính phủ của Tổng Thống Bush chú trọng vào những quan hệ kinh tế với Việt Nam nhiều hơn là vấn đề dân chủ và nhân quyền.” Tuy nhiên, đó là chính sách chung của nước Mỹ, dù do đảng Cộng Hoà hay đảng Dân Chủ lãnh đạo. Vậy vấn đề đặt ra là phải tìm một hướng đi thích hợp để cuộc đấu tranh có thể đem lại kết quả tốt hơn.

Trong chiến tranh lạnh, thế giới tự do có ba “tiến đồn” chống cộng lớn nhất ở Á Châu, đó là Đài Loan, Nam Hàn và VNCH. Nhưng chỉ có VNCH bị sụp đổ vì chính sách sai lầm của Hoa Kỳ và nhất là nhà lãnh đạo Miền Nam không có khả năng.

Vì chủ trương của Mỹ là dùng những thành phần thiếu khả năng nhưng sẵn sàng phục tùng (hồng hơn chuyên) để dễ sai khiến, nên khi “Việt Nam hoá” chiến tranh, những người này không đủ khả năng để lãnh đạo đất nước. Tổng Thống Nguyễn Văn Thiệu và Thủ Tướng Trần Thiện Khiêm là những thí dụ điển hình.

Tổng Thống Thiệu biết rất ít về chính trị và quân sự nhưng lại rất độc đoán, luôn suy nghĩ và hành động theo cảm tính, không cần biết Đồng Minh và Địch đang làm gì, nên đã làm mất Miền Nam Việt Nam.

Đài Loan và Nam Hàn tuy có chính sách chống cộng rất quyết liệt, nhưng sau chiến tranh lạnh, cả hai quốc gia này đã “trở cờ đón gió” rất nhanh, Mỹ chơi thứ gì họ chơi thứ đó. Mỹ đầu tư vào Trung Quốc 150 tỷ USD, Đài Loan đầu tư 170 tỷ USD và đưa khoảng 1 triệu dân vào Thượng Hải. Như vậy Đài Loan đã chơi trội Mỹ. Nam Hàn cũng làm như vậy. Nhờ thích ứng nhanh, cả Đài Loan lẫn Nam Hàn đã trở thành hai Con Rồng Á Châu.

Nay cả Nam Hàn và Đài Loan đang cố gắng tạo cho mình một thế đứng tự lập, không chịu ảnh hưởng nhiều vào chính sách của Mỹ.

Năm 2000, Tổng Thống Nam Hàn Kim Dae-jung đã đưa ra “chính sách chiêu dương” nhằm làm tan băng với Bắc Hàn và đã đoạt giải Nobel hòa bình. Đầu tháng 10 năm 2007, Tổng Thống Nam Hàn Roh Moo-hyun đã tới Bình Nhưỡng họp thượng đỉnh với Chủ Tịch Kim Chính Nhật. Nam Hàn hứa sẽ cải thiện hệ thống hạ tầng cơ sở cho Bắc Hàn (như bến tàu, đường rầy xe lửa...) để có thể đầu tư vào Bắc Hàn thay vì vào Trung Quốc và Việt Nam như hiện nay. Nam Hàn cũng thông báo một khoản viện trợ tài chính lớn dành cho Bắc Hàn.

Hôm 26.5.2008, Chủ Tịch Trung Hoa Quốc Dân Đảng, đảng đang cầm quyền ở Đài Loan, là ông Ngô Bá Hùng đã tới Trung Quốc để thảo luận với các viên chức cấp cao của Trung Cộng về hợp tác giao thông giữa đôi bờ eo biển, chấm dứt tình trạng đối đầu kéo dài đã 49 năm.

Hôm 12.6.2008, đại diện hai phía đã khởi sự bàn luận về những vấn đề cụ thể như thiết lập đường hàng không thường xuyên và trực tiếp ngang qua eo biển và về việc cho gia tăng lượng du khách từ Trung Quốc đi thăm Đài Loan. Trung Quốc và Đài Loan đã đồng ý thiết lập đường điện thoại trực tiếp nhằm tạo điều kiện cho việc liên lạc giữa hai bờ eo biển. Sáng 4.7.2008, Trung Quốc và Đài Loan đã khai trương đường bay thẳng giữa Trung Quốc và Đài Loan.

Riêng “VNCH nối dài”, tiền đồn chống cộng duy nhất còn lại của thế giới tự do, vẫn chưa tìm ra được hướng đi thích hợp với tình thế mới.

Sau chiến tranh lạnh, FBI khuyến cáo các đoàn thể đấu tranh của người Việt hải ngoại phải từ bỏ đấu tranh quân sự và chuyển qua đấu tranh chính trị, nhưng đa số vẫn còn muốn duy trì thời kỳ chiến tranh lạnh.

Ở hải ngoại, trận giặc nón cối kéo dài 34 năm đã đẩy những người có khả năng và uy tín vào bóng tối (vì không muốn “dây với hủi”). Một số đã hình thành những tổ chức để hoạt động riêng rẽ, không muốn liên hệ gì với cộng đồng. Do đó, ở hải ngoại hiện nay không có ai là người lãnh đạo có thể kết hợp cộng đồng lại, trong khi đó ai cũng tự coi mình là lãnh tụ, bắt người khác phải suy nghĩ và hành động như mình!

Ở trong nước, sức mạnh nằm trong bốn tôn giáo lớn thì ba tôn giáo đã bị Cộng Sản “quốc doanh hoá”. Chỉ còn lại một giáo hội duy nhất là Công Giáo còn đứng vững nhờ có tổ chức chặt chẽ, có niềm tin vững chắc và có hậu thuẩn quốc tế. Dĩ nhiên, họ đã chọn một con đường riêng để sinh tồn, không theo con đường của người Việt chống cộng ở hải ngoại. ĐHY Nguyễn Văn Thuận đã từng nói: Nếu gặp khó khăn, giáo hội VN sẽ trở lại sống đạo và truyền giáo như khi mới du nhập vào Việt Nam hay trong những thời kỳ cấm đạo, từ đó giáo hội sẽ được từ từ xây dựng lại...

Trong khi đó, một số tổ chức và cá nhân ở hải ngoại, tuy rất nhỏ bé, nhưng lại nghĩ rằng có thể dùng phương thức đả kích hay khích tướng để thúc đẩy Giáo Hội Công Giáo đi theo cách thức suy nghĩ và hành động của họ. Những nỗ lực này không đem lại kết quả nào, trái lại đã đẩy dần Giáo Hội Công Giáo ở trong nước và đa số tính hữu thầm lặng ở hải ngoại càng ngày càng xa lánh các tổ chức đấu tranh của người Việt hải ngoại.

Trong tình thế như vậy, nếu không thay đổi chính sách và phương thức hành động để kết hợp cộng đồng lại và liên kết đấu tranh trong ngoài, chúng ta khó làm được gì cho quê hương, ngoại trừ làm công cụ cho Anh Hai.

Lữ Giang