♠ www.motgoctroi.com mến chào bạn   

Bể thành tám mảnh!

Lữ Giang

 

Hôm 20 và 21.9.2008 vừa qua, một Đại Hội Thành Lập Cộng Đồng Phật Giáo Việt Nam tại Hoa Kỳ được tổ chức tại Chùa Bát Nhã, thành phố Santa Ana, California, đã quyết định chính thức thành lập “Giáo Hội Phật Giáo Việt Nam Thống Nhất tại Hoa Kỳ”, nằm ngoài hệ thống GHPGVNTN do Hoà Thượng Quảng Độ lãnh đạo. Như vậy tình từ đại hội thành lập GHPGVNTH vào cuối năm 1963 và đầu năm 1964 đến nay, vì muốn “THỐNG NHẤT” để tiến tới thống lãnh đất nước, Giáo Hội này đã bể ra làm tám mảnh sau 4 lần chia đôi:

- Lần thứ nhất: bể thành Giáo Hội Việt Nam Quốc Tự và Giáo Hội Ấn Quang. Giáo Hội Ấn Quang bị chính phủ VNCH thu hồi tư cách pháp nhân, phải hoạt động ngoài vòng pháp luật và đi theo Mặt Trận Giải Phóng Miền Nam.

- Lần thứ hai: vì mưu đồ thống nhất với Phật Giáo miền Bắc để thống lãnh Phật Giáo, bị nhà cầm quyền CSVN biến thành Phật Giáo quốc doanh, một nữa theo chính quyền, một nữa chống lại và hoạt động ngoài vòng pháp luật.

- Lần thứ ba: sự hình thành Giáo Hội Liên Tông Phật Giáo tại Hoa Kỳ năm 1992 nằm ngoài Giáo Hội Ấn Quang đã đưa tới một cuộc tranh chấp khá gay cấn trong nội bộ.

- Lần thứ tư: sự khai trừ và ly khai đang diễn ra như đã nói trên.

 

Trước khi phân tích biến cố này, chúng tôi xin tóm lược lại những nét chính của biến cố đang xẩy ra để độc giả dễ theo dõi.

 

MỘT CUỘC “CHỈNH LÝ” NỘI BỘI

 

Ngày 8.9.2007 Đức Tăng thống Thích Huyền Quang ban hành Giáo Chỉ số 09/VTT/GC/TT thành lập Văn Phòng II Viện Hóa Đạo mới “vì nhiều lý do nội tại hay khách quan, vô tình hay cố ý, một số chư Tăng, Phật tử rời bỏ con đường cao rộng của Chánh pháp, đem thân phục vụ thế quyền làm biến tướng Bát chánh đạo và làm nghiêng ngửa Giáo hội.”

 

Giáo chỉ này được ban hành dựa trên “Bản Phúc trình Phật sự” mang số 8907/VTT/CTK. ngày 8.9.2007 của Hòa Thượng Thích Thiện Hạnh, Chánh Thư Ký Viện Tăng Thống. Bản phúc trình nói rõ:

“Một số Phật tử ở Úc và Hoa Kỳ gọi điện về thăm và bày tỏ sự bất bằng về một số Thượng tọa, Đại đức và Cư sĩ tu xuất đang là thành viên các Hội đồng Điều hành GHPGVNTN-HN tại Úc và Hoa Kỳ lại đi vận động tách khỏi GHPGVNTN là vì sao?".

"Điều mà Phật tử thắc mắc, chúng tôi thấy, đã được cụ thể qua quan điểm của anh Trần Quang Thuận và Bùi Ngọc Đường. Hai anh hồi cuối tháng 6 và đầu tháng 7 năm 2007; anh Trần Quang Thuận chê trách Hòa thượng Thích Quảng Độ. Bùi Ngọc Đường ngoài những lời lẽ như anh Thuận, còn chê bai Giáo hội. Sau hết Bùi Ngọc Đường khuyên chúng tôi từ chức Chánh Thư Ký Viện Tăng Thống để nghỉ ngơi, giống hệt như lời Thượng tướng Công an Nguyễn Văn Hưởng đã khuyên Đức Tăng Thống thôi việc, nghỉ ngơi. Giọng điệu hai anh có vẻ như muốn thỏa hiệp (với Nhà nước) để được sinh hoạt, ý tưởng nầy còn được thấy rõ qua nhóm Thân hữu Già Lam...”

 

Thượng Tọa Thích Không Tánh nói rõ thêm:

“Thầy Trí Siêu LMT (Lê Mạnh Thát) và Thầy Tuệ Sĩ là học trò, là cháu của HT Trí Quang và HT Minh Châu cho nên cũng đang đi theo con đường của Chú và Thầy mình, nhưng ngại dư luận lên án, nên phải nói là “Trá hàng VC để làm Văn Hóa, Hoằng Pháp...”!

 

Ngày 25.9.2007, Hoà Thượng Quảng Độ, Viện Trưởng Viện Hóa Đạo, ban hành Thông Bạch hướng dẫn thi hành Giáo chỉ số 9 của Đức Đệ Tứ Tăng Thống Huyền Quang nhằm chấn chỉnh toàn bộ cơ cấu Giáo hội tại Hoa Kỳ, Canada, Âu châu, Úc châu và Tân Tây Lan.

 

PHẢN ỨNG KHÁ NẶNG NỀ

 

Sau khi Giáo Chỉ số 9 được thi hành, những thành phần tăng sĩ và cư sĩ ở hải ngoại bị loại ra đã phản ứng khá nặng nề. Có người cho rằng Giáo Chỉ số 9 là giả. Hòa Thượng Thích Chơn Thành, và hai Thượng Tọa Nguyên Trí và Thích Quảng Thanh ở Orange County tuyên bố “Giáo Chỉ số 9: Vô Giá Trị!”. Hòa Thượng Chơn Thành nói: “Cái Giáo Chỉ 9 này không có giá trị gì hết! Tôi không nghĩ cái Giáo Chỉ 9 này xuất phát từ Thầy Huyền Quang hay Thầy Quảng Độ.” Còn Thượng Tọa Nguyên Trí cho rằng “đây là do những bàn tay nhơ nhuốc nhúng vào Giáo Hội để làm công việc đen tối đó...”

 

Ngày 21.1.2008, 15 vị Hòa thượng đã ký Tâm Thư vận động thành lập Cộng Đồng Phật Giáo Việt Nam tại Hoa Kỳ, đứng đầu là Hòa Thượng Thích Giác Nhiên (đã về Việt Nam giao lưu), Hòa Thượng Thích Thuyền Ấn, Hòa Thượng Thích Thắng Hoan. Tâm thư viết:

“Tiếc thay, trải qua hơn 15 năm hoạt động, GHPGVNTNHN-HK đã ngày càng đi vào con đường nhỏ hẹp và bế tắc, bởi vì sự hoen ố phẩm hạnh và âm mưu thao túng Giáo Hội của một vài cá nhân Tăng sĩ và cư sĩ.  Để bảo vệ địa vị và thế lực của họ, một vài cá nhân Tăng sĩ và cư sĩ đó đã không từ những phương thức và thủ đoạn thế tục trong việc loại trừ tất cả những ai không tín nhiệm họ.  Cao điểm của hành động thao túng và loại trừ của một vài cá nhân Tăng sĩ và cư sĩ đó chính là dựa vào uy tín của nhị vị Đại lão Hòa Thượng Thích Huyền Quang và Đại lão Hòa Thượng Thích Quảng Độ để cho ra đời Giáo Chỉ số 9 và Thông Bạch hướng dẫn thi hành Giáo Chỉ số 9 vào giữa và cuối tháng 9 năm 2007...”

 

Tâm thư cho biết, Đại Hội Bất Thường tại Chùa Phổ Đà và Chùa Bảo Quang, thành phồ Santa Ana, California, vào hai ngày 11 và 12.1.2008 gồm 80 Tăng Ni và cư sĩ Phật tử, đã nhất tâm đồng thuận mở ra con đường lớn cho Phật Giáo Việt Nam tại Hoa Kỳ... Đại Hội đã tạm thời lấy danh xưng là “Cộng Đồng Phật Giáo Việt Nam tại Hoa Kỳ” cho đến khi có Đại Hội Khoáng Đại chính thức quyết định. Đại Hội Khoáng Đại theo dự trù sẽ được tổ chức vào cuối tháng 9 năm 2008.

Ngày 19.4.2008, một cuộc họp của Ban Tổ Chức “Ngày Về Nguồn 2008” và Đại Hội Khoáng Đại của “Cộng Đồng Phật Giáo Việt Nam tại Hoa Kỳ” được tổ chức tại Chùa Bát Nhã. Có khoảng 30 Tăng Ni và hàng trăm Phật tử đã đến họp. Mục đích của cuộc họp được nói là “để phúc trình một số Phật sự đã thực hiện để chuẩn bị cho Đại Hội”.

Đại hội quyết định Ngày Về Nguồn 2008 sẽ được tổ chức vào hai ngày 18 và 19.9.2008, và Đại Hội Khoáng Đại của Cộng Đồng Phật Giáo Việt Nam tại Hoa Kỳ sẽ được diễn ra vào hai ngày tiếp theo, 20 và 21.

Ngày 12.4.2008, các Phật tử ở Úc đã cho phổ biến bài “Thông bạch hướng dẫn thi hành giáo chỉ số 9 – khúc ruột chia lìa” và đặt câu hỏi: “Vì đâu và tại sao có Quyết Định chuẩn y thành phần nhân sự của GHTN Úc Đại Lợi và Tân Tây Lan do Viện Trưởng Viện Hóa Đạo ban hành loại trừ TT Quảng Ba, TT Nhật Tân, TT Trường Sanh, TT Tâm Phương, ĐĐ Nguyên Tạng, ĐĐ Phổ Huân... quý Thượng tọa, Đại đức này đã vi phạm Nội Quy GH những điều nào mà bị sa thải không nêu lý do? Và có chắc rằng chính HT Viện Trưởng Viện Hóa Đạo là người ký Văn Thư chấp nhận sự từ chức của quý HT Như Huệ và HT Bảo Lạc? Đây chính là việc làm phá Yết Ma Tăng, phá hòa hợp Tăng như TT Tâm Minh đã nêu trong thư từ chức.”

 

THÔNG BẠCH VỀ TIẾM DANH

 

Ngày 24.8.2008, Hoà Thượng Quảng Độ đã ban hành Thông Bạch số 31 về việc tiếm danh GHPGVNTH trong đó có những đoạn như sau:

“Kể từ ngày Giáo chỉ số 9 do Đức cố Đệ tứ Tăng thống Thích Huyền Quang ban hành nhằm thiết lập Văn phòng II Viện Hóa Đạo và kiện toàn nhân sự cùng lập trường GHPGVNTN tại hải ngoại, bỗng nhiên xuất hiện một số chư Tăng và Cư sĩ tỏ ý bất khâm tuân Giáo chỉ của Đức Tăng Thống.

“Từ sự bất khâm tuân Giáo chỉ số 9, chư vị nói trên hoặc đứng ra tổ chức Giáo hội dưới danh xưng khác, hoặc tiếp tục tiếm danh Giáo hội Phật Giáo Việt Nam Thống Nhất. Đó là trường hợp của Cộng đồng Phật giáo Việt Nam tại Hoa Kỳ, Giáo hội Phật giáo Việt Nam Thống nhất Hải ngoại tại Canada của Thượng tọa Thích Bổn Đạt, Giáo hội Phật giáo Việt Nam Thống nhất Hải ngoại tại Úc Đại Lợi – Tân Tây Lan của các vị Hòa thượng Thích Như Huệ, Hòa thượng Thích Bảo Lạc, Thượng tọa Thích Quảng Ba, v.v... và Giáo hội Phật giáo Việt Nam Thống nhất Âu châu của Hòa thượng Thích Minh Tâm...

 

Nay Viện Hóa Đạo quyết định:

 

“Điều 1: Không thừa nhận và không chịu trách nhiệm bất cứ tổ chức nào sử dụng danh xưng Giáo hội Phật giáo Việt Nam Thống nhất (GHPGVNTN), khi tổ chức này không tuân thủ Hiến chương GHPGVNTN bản Đại hội GHPGVNTN khóa V tu chính ngày 12.12.1973, cũng như không khâm tuân Giáo chỉ số 9 cùng các Thông điệp, Thông bạch, Thông tư của Hội đồng Lưỡng Viện, GHPGVNTN. Mọi sử dựng danh xưng GHPGVNTN trong trường hợp này chỉ là sự tiếm danh.

 

“Điều 2: Căn cứ vào điều 1 trên đây, Hội đồng Lưỡng Viện không thừa nhận là thành viên của Giáo hội Phật giáo Việt Nam Thống nhất các tổ chức tiếm danh sau đây:

- Giáo hội Phật giáo Việt Nam Thống nhất Hải ngoại tại Canada của Thượng tọa Thích Bổn Đạt;

- Giáo hội Phật giáo Việt Nam Thống nhất Hải ngoại tại Úc Đại Lợi – Tân Tây Lan của các vị Hòa thượng Thích Như Huệ, Hòa thượng Thích Bảo Lạc, Thượng tọa Thích Quảng Ba, v.v..., và

- Giáo hội Phật giáo Việt Nam Thống nhất Âu châu của Hòa thượng Thích Minh Tâm.

 

“Điều 3: Khuyến thỉnh chư Tăng, Ni, Phật tử tại các châu lục nói trên tùy cơ duyên và hoàn cảnh đứng ra thành lập GHPGVNTN chính thức và trực thuộc Viện Hóa Đạo, chiếu điều 36 của Hiến chương GHPGVNTN bản Đại hội GHPGVNTN khóa V tu chính ngày 12.12.1973, cũng như triệt để khâm tuân và thi hành Giáo chỉ số 9 của Đức cố Đệ Tứ Tăng Thống ban hành ngày 8.9.2007 và Thông bạch của Viện Hóa Đạo ban hành ngày 25.9.2007 hướng dẫn thi hành Giáo chỉ số 9 của Đức Tăng thống...”

 

Ký tên: Sa môn Thích Quảng Độ.

 

TUYÊN BỐ CHUNG CỦA PHE BỊ LOẠI

 

Để đáp trả lời Thông bạch nói trên của Hoà Thượng Quảng Độ, ngày 9.9.2000, 124 Tăng Ni, Cư sĩ hải ngoại (Trần Quang Thuận, Bùi Ngọc Đường, Huỳnh Tấn Lê và Huỳnh Kim Quang) đã ký tên và cho phổ biến bản “TUYÊN BỐ CHUNG của các Giáo Hội Phật Giáo Việt Nam Thống Nhất Hải Ngoại tại Canada, Úc Đại Lợi - Tân Tây Lan, Âu Châu, và Cộng Đồng Phật Giáo Việt Nam tại Hoa Kỳ”. Mở đầu, bản tuyên bố viết:

“Kể từ khi Giáo Chỉ số 9 của Viện Tăng Thống và Thông Bạch Hướng Dẫn Thi Hành Giáo Chỉ này của Viện Hóa Đạo GHPGVNTN ban hành, Phật Giáo Việt Nam tại hải ngoại đã rơi vào một cuộc khủng hoảng trầm trọng chưa từng có trong lịch sử. Nó không chỉ làm dao động, hoang mang lòng người; cũng không chỉ gây bất ổn và phân hóa trong các tổ chức sinh hoạt Phật Giáo; mà còn tạo cơ hội cho một số người và những thế lực đen tối nổi lên đánh phá nhằm triệt hạ Phật Giáo bằng mọi cách và ở mọi nơi. Nạn nhân trực tiếp của tình trạng này là chư vị Tôn Đức Tăng Ni và các GHPGVNTN/Hải Ngoại tại các châu lục...

“Gần đây, Thông Bạch 31/VHD/VT đề ngày 24/08/2008 do Hòa Thượng Thích Quảng Độ, nhân danh Viện Trưởng Viện Hóa Đạo ấn ký với nội dung cáo buộc đích danh các Giáo Hội PGVNTN Hải Ngoại tại Canada, Úc Đại Lợi - Tân Tây Lan và Âu Châu là "tiếm danh Giáo Hội PGVNTN", và xác định “không thừa nhận, không chịu trách nhiệm" các Giáo Hội này.

“Trước tình trạng cây muốn lặng mà gió chẳng ngừng, với tâm nguyện muốn Giáo Hội được ổn định để Tăng Ni Phật tử an tâm tu học, hành đạo và cũng để kêu gọi hãy ngừng tay đối với những ai lợi dụng cảnh giậu đổ bìm leo để đánh phá Phật giáo như đã và đang diễn ra một cách hung bạo, chúng tôi, các tổ chức Giáo Hội Phật Giáo Việt Nam Thống Nhất Hải Ngoại ký tên dưới đây buộc lòng phải lên tiếng để minh định quan điểm và lập trường.

 

Tuyên ngôn đã nêu lên 7 điểm, Chúng tôi xin tóm lược như sau:

 

Điểm 1 nói rằng một tổ chức “chỉ bị giải tán khi có sự đồng thuận của đa số thành viên và phải được tiến hành đúng với các điều khoản quy định trong Hiến Chương, Quy Chế hay Nội Quy. Nó không thể và không bao giờ là của riêng một cá nhân hay của một nhóm người thiểu số; và vì vậy, cũng không ai hay một nhóm người thiểu số nào có quyền giải tán hay loại bỏ nó.”

 

Điểm 2: Các Giáo Hội PGVNTN/Hải Ngoại tại Canada, Úc Đại Lợi – Tân Tây Lan, Âu Châu và Hoa Kỳ là các tổ chức Giáo Hội do chư Tôn Đức Tăng Ni và Phật tử các nơi đó cùng nhau kết hợp để xây dựng nên. Mỗi Giáo Hội đều có Hiến Chương, Quy Chế hay Nội Quy riêng; có Pháp lý và tư cách Pháp nhân theo luật pháp của quốc gia sở tại và sinh hoạt độc lập... Không một tổ chức nào quyết định giùm hay chịu trách nhiệm cho tổ chức nào.

 

Điểm 3: Các Giáo Hội này đều lấy danh xưng Giáo Hội PGVNTN chính là vì có chung tâm nguyện thừa kế tinh thần, ý hướng và lý tưởng trên đây... Chính vì vậy, các Giáo Hội này ở hải ngoại đã nỗ lực đóng góp không mệt mỏi vào các hoạt động đấu tranh cho sự phục hoạt GHPGVNTN, cho tự do và nhân quyền của dân tộc trước mọi chính sách đàn áp của chế độ cộng sản đương quyền ở trong nước. 

 

Điểm 4: Danh xưng GHPGVNTN là chung của Tăng Tín đồ Phật Giáo Việt Nam, những người cùng mang tâm nguyện thừa kế tinh thần, ý hướng và lý tưởng trên đây. Vì vậy, bất cứ tập thể Tăng Tín đồ Phật Giáo Việt Nam nào cùng mang tâm nguyện đó và hoạt động cho tâm nguyện đó đều xứng đáng với danh xưng GHPGVNTN.

 

Điểm 5: Các Giáo Hội PGVNTN/Hải Ngoại tại Canada, Úc Đại Lợi – Tân Tây Lan, Âu Châu và tập thể Tăng Tín đồ sinh hoạt trong Giáo Hội tại Hoa Kỳ trước đây vẫn còn đó. Chính sinh hoạt của các Giáo Hội này gần 20 năm qua đã yểm trợ hữu hiệu và làm sống lại Giáo Hội Phật Giáo Việt Nam Thống Nhất ở quê nhà sau một thời gian gián đoạn vì nhân sự lãnh đạo giáo hội bị quản chế, tù đày...

Công hay tội, đúng hay sai xin để lại cho những bậc hiền trí trên đời cũng như lịch sử Phật Giáo Việt Nam hôm nay và mai sau phán xét.

 

Điểm 6: Nhân danh đấu tranh cho tự do, dân chủ và nhân quyền, một thiểu số cá nhân thao túng Giáo Hội đã và đang chà đạp tự do, nhân quyền và nhân phẩm của Tăng Ni Phật tử, đặc biệt là hàng giáo phẩm đang lãnh đạo các Giáo Hội Phật Giáo Việt Nam Thống Nhất tại Canada, Úc Đại Lợi - Tân Tây Lan, Âu châu và Hoa Kỳ. Chính những vu khống, mạ lỵ, phỉ báng, chụp mũ của một số cá nhân thao túng Giáo Hội này đã mở đường, khích lệ cho ngoại nhân lợi dụng để xúc phạm nghiêm trọng đến các bậc tôn túc lãnh đạo của Phật Giáo Việt Nam thời hiện đại, vốn là nơi quy ngưỡng, tôn kính của nhiều thế hệ Tăng Ni Phật tử Việt Nam, dù các Ngài đã viên tịch.

 

Điểm 7: Dù hoàn cảnh có như thế nào, dù tình trạng bị đánh phá có tệ hại đến đâu thì các GHPGVNTN Hải Ngoại tại các quốc gia và và châu lục chúng tôi vẫn không bao giờ thay đổi tâm nguyện như đã có từ khi các Giáo Hội được thành lập và hoạt động...”

 

THÀNH LẬP GIÁO HỘT THOÁT LY

 

Sau đó, Đại Hội Thành Lập Cộng Đồng Phật Giáo Việt Nam tại Hoa Kỳ được tổ chức trong hai ngày 20 và 21.9.2008 tại Chùa Bát Nhã, thành phố Santa Ana, tiểu bang California, qui tụ 92 phái đoàn với 183 đại biểu Tăng Ni và cư sĩ từ các tu viện, tự viện, Phật học viện, tịnh xá, trung tâm, các tổ chức hội đoàn Phật giáo và Gia Đình Phật Tử Việt Nam khắp các tiểu bang Hoa Kỳ. Ngoài ra còn có sự tham dự của trên 20 chư tôn đức Tăng Ni thành viên GHPGVNTN Âu châu, Úc châu và Canada. Ngày 21.9.2008, Đại Hội đã công bố một quyết nghị gồm các điểm chính như sau:

Đại Hội nhận định rằng suốt một năm qua, Phật giáo Việt Nam tại hải ngoại lâm vào cơn khủng hoảng cực kỳ nghiêm trọng trước sự phá hoại và gây chia rẽ của những thế lực chính trị, của các tổ chức phi-Phật-giáo, cũng như từ những cá nhân tiêu cực trong nội bộ Phật giáo, do đó các Tăng Ni và phật-tử cần ngồi lại với nhau trong tinh thần thanh tịnh, hòa hợp để củng cố nội lực Tăng-đoàn và hồi phục niềm tin của Phật tử hầu phát huy lý tưởng phụng sự Đạo pháp và Dân tộc.

Đại Hội tuyên bố hoàn toàn tán đồng quan điểm và lập trường của GHPGVNTN Âu Châu, GHPGVNTNHN tại Úc Đại Lợi – Tân Tây Lan, GHPGVNTNHN tại Canada và Cộng Đồng Phật Giáo Việt Nam tại Hoa Kỳ trong Tuyên Bố Chung 7 điểm ngày 09.9.2008, qua đó khẳng định tư cách pháp lý của các tổ chức giáo hội tại hải ngoại đúng theo Qui chế hay Nội Quy của các giáo hội này qui định.

 

Đại Hội đã đưa ra một quyết nghị gồm 9 điểm. Chúng tôi xin ghi lại bốn điểm chính:

1.- Chính thức thành lập Giáo Hội Phật Giáo Việt Nam Thống Nhất Hoa Kỳ, tuân thủ tôn chỉ và mục đích của Hiến Chương GHPGVNTN được tu chính năm 1973, với Qui Chế và Nội Qui độc lập.

2.- Thông qua Qui chế gồm 9 chương, 26 điều với 3 cơ cấu của giáo hội là Hội Đồng Giáo Phẩm, Hội Đồng Đại Biểu và Hội Đồng Điều Hành;

3.- Công cử và biểu quyết chấp thuận thành phần nhân sự thuộc các Hội đồng của giáo hội;

3.- Hậu thuẫn công cuộc giải trừ pháp nạn của GHPGVNTN tại quê nhà;

4.- Cực lực phản đối hành vi xâm lăng của Trung quốc đối với lãnh thổ và lãnh hải Việt Nam, cụ thể là Hoàng Sa và Trường Sa.

 

PHẢN BÁC TUYÊN BỐ CHUNG

 

Ngày 26.9.2008, Hoà Thượng Thích Hộ Giác, Phó Tăng thống GHPGVNTN ra Thông bạch bác bỏ những điểm biện bạch trong Tuyên Bố Chung nói trê. Thông bạch này khá dài, chúng tôi xin ghi lại các điểm chính:

 

Điểm 1: Thông bạch cho rằng người viết văn bản không biết gì về luật pháp khi vừa đề cao GHPGVNTN được hình thành và sinh hoạt trên căn bản đồng thuận của tập thể, sau đó lại xác định phi pháp rằng các GHPGVNTN Hải ngoại là các tổ chức do chư Tôn đức Tăng Ni và Phật tử các nơi đó cùng nhau kết hợp để xây dựng nên, mỗi Giáo hội đều có Hiến Chương, Quy Chế hay Nội Quy riêng, có pháp lý và tư cách pháp nhân theo luật pháp các quốc gia sở tại và sinh hoạt độc lập. Vì sao đã có chung mà còn riêng?

 

Điểm 2: Về sự tiếm danh GHPGVNTN và tiếm danh chức vụ của tổ chức này: Thông bạch nói tuy đã tự ý ly khai, phản chống lập trường của GHPGVNTN, một số Tăng Ni hải ngoại vẫn tiếp tục sử dụng danh xưng Giáo hội mà họ chối bỏ khi ký tên dưới bản “Tuyên Bố Chung” ngày 9.9.2008.

 

Điểm 3: Sai lầm: Bản Tuyên Bố Chung ngày 9.9.2008 nhằm khởi động sự ly khai và chống phá GHPGVNTN do Đức cố Đệ tứ Tăng thống Thích Huyền Quang và Đại lão Hoà thượng Thích Quảng Độ lãnh đạo. Mục đích nhắm tới là thủ tiêu con đường đấu tranh nhằm bảo toàn và phát huy Phật giáo Việt Nam dưới sự hướng dẫn của GHPGVNTN. Đây là kế hoạch của ba nhóm Thân hữu Già Lam, Về Nguồn và Tăng Ni Việt Nam Hải ngoại. Từ năm 2003 trở đi, Thượng toạ Thích Tuệ sỹ đã nhân danh Ban Chỉ đạo Viện Hoá Đạo có những hành xử công khai hay bí mật đi ngược đường lối và sự điều hành của GHPGVNTN, gây khó khăn, nguy biến cho Giáo hội.

 

Thông bạch cho rằng cuộc họp Về Nguồn với sự tham dự của nhóm Tăng Ni, Cư sĩ ly khai GHPGVNTN mệnh danh “Cộng đồng Phật giáo Việt Nam tại Hoa Kỳ” ra đời hồi đầu năm 2008 nay tiếm danh thành “Giáo hội Phật giáo Việt Nam Thống nhất Hoa Kỳ” cho phù hợp với sự tiếm danh trong Tuyên Bố Chung ký ngày 9.9.2008.

Với những lý do nói trên, Văn Phòng II Viện Hoá Đạo, GHPGVNTN, xin long trọng tuyên cáo ba nhận định sau đây:

1.- Các Tăng Ni, Cư sĩ ký tên từ Hoa Kỳ, Canada, Úc Đại Lợi – Tân Tây Lan và Âu châu trong “Tuyên Bố Chung” ngày 9.9.2008 không là thành viên của GHPGVNTN...

 

2.- Nhà cầm quyền Cộng sản Việt Nam đã thất bại trong việc tiêu diệt GHPGVNTN trước cuộc tranh đấu kiên trì và bất khuất của chư Tăng, Ni, Phật tử trong và ngoài nước suốt 33 năm qua, dưới sự lãnh đạo của Đức cố Đệ tứ Tăng thống Thích Huyền Quang và Đại lão Hoà thượng Thích Quảng Độ, Viện trưởng Viện Hoá Đạo, thì nay vô hình trung các nhóm tiếm danh GHPGVNTN, hậu thân của Thân hữu Già Lam, Về Nguồn, Tăng Ni Việt Nam Hải ngoại, đang thực hiện điều mà nhà cầm quyền Cộng sản mơ ước, qua các hành động công phá GHPGVNTN, tạo tiếng xấu, gây hoang mang dư luận, nhằm đốt giai đoạn để thực hiện chủ trương tiêu diệt GHPGVNTN;

 

3. Nhà cầm quyền Cộng sản Việt Nam đã thất bại trong âm mưu hình thành một “GHPGVNTN không có Huyền Quang – Quảng Độ” nhằm khai trừ Đức cố Tăng thống Thích Huyền Quang và Đại lão Hoà thượng Thích Quảng Độ ra khỏi vai trò lãnh đạo GHPGVNTN để dễ dàng biến tướng GHPGVNTN thành công cụ chính trị cho Đảng Cộng sản, thì nay vô hình trung các nhóm tiếm danh GHPGVNTN, hậu thân của Thân hữu Già Lam, Về Nguồn, Tăng Ni Việt Nam Hải ngoại, đang thực hiện điều mà nhà cầm quyền Cộng sản mơ ước...

 

Thông bạch kêu gọi “cảnh giác mọi hình thức lợi dụng Phật giáo để chia rẽ Phật giáo, lợi dụng tôn giáo gây tranh chấp tôn giáo, nhằm phá hoại cuộc đấu tranh dân tộc cho tự do tôn giáo, nhân quyền, dân chủ đa nguyên và sự toàn vẹn lãnh thổ, mà người Việt trong và ngoài nước nói chung, GHPGVNTN nói riêng...”

 

MỘT VÀI NHẬN XÉT

 

Qua các sự kiện vừa được trình bày trên, chúng tôi thấy có hai điểm cần được nhấn mạnh:

 

Điểm 1: Các nhóm ly khai Thân hữu Già Lam, Về Nguồn và Tăng Ni Việt Nam Hải Ngoại vẫn tránh né không trả lời câu hỏi then chốt của đồng bào Việt Nam hải hoại: Qúy vị có chủ trương “thỏa hiệp (với CS) để được sinh hoạt” hay “Trá hàng VC để làm Văn Hóa, Hoằng Pháp...” như đã bị Hoà Thượng Thiện Hạnh và Thượng Tọa Không Tánh tố cáo hay không?

Sự tránh né không trả lời này cho phép nhiều người tin rằng những lời tố cáo đó là đúng.

 

Điểm 2: Qua Đại Hội Thành Lập Cộng Đồng Phật Giáo Việt Nam tại Hoa Kỳ ngày 20 và 21.9.2008 như đã nói trên, hiện nay Phật Giáo Việt Nam đang có hai GHPGVNTH, một của nhóm Hoà Thượng Quảng Độ và một của nhóm ly khai. Cả hai cùng tuyên bố hoạt động dưới Hiến Chương GHPGVNTN được tu chính năm 1973. Tình trạng này gióng hệt tình trạng Giáo Hội Phật Giáo VN Quốc Tự và Giáo Hội Phật Giáo Ấn Quang trước 30.4.1975. Đây là vấn đề sẽ được chúng tôi đề cập trong một bài khác.

 

Lữ Giang