Luật Pháp Phổ Thông
LS Lê Đ́nh Hồ


Hỏi (Ông Trần T. Tánh):

 

Cách đây gần 2 tháng, tôi đi dự đám cưới con của một người bạn thân, v́ nhân ngày vui của cháu nên tôi đă uống khá nhiều v́ nghĩ rằng khi về sẽ đi quá giang xe của người bạn cùng xóm. Tuy nhiên, sau khi tàn tiệc th́ mới biết được rằng bạn của tôi đă về trước rồi. Thế là tôi bèn phải tự ḿnh lái xe về nhà. Trên đường về không may đă bị cảnh sát chận lại thử rượu. V́ lượng rượu trong máu của tôi khá cao 0.08 nên tôi đă bị đưa về đồn cảnh sát.


Tại đồn cảnh sát, tôi cũng đă được đo lại nồng độ rượu, tuy nhiên nồng độ rượu trong máu vẫn không thay đổi. Thế là sau khi chất vấn tôi bị cáo buộc về tội uống rượu lái xe, đồng thời tôi cũng được trao cho giấy báo ngày ra hầu ṭa về tội trạng nêu trên.

Tôi đă ra hầu ṭa vào cuối tháng 2 vừa qua. Khi ra ṭa tôi có tŕnh bày giấy tờ là tôi cần phải xử dụng xe để chở mẹ tôi đi châm cứu hàng tuần v́ bệnh thấp khớp. Vị bác sĩ chuyên châm cứu để chữa bệnh cho mẹ tôi gần 6 tháng nay cũng đă cấp cho tôi một giấy chứng nhận về bệnh t́nh của mẹ tôi và sự cần thiết phải được châm cứu hàng ngày. Tuy nhiên, ṭa vẫn phạt tôi $1,100 và treo bằng 9 tháng.


V́ nhận thấy bản án khá nặng so với trường hợp và t́nh cảnh của tôi nên tôi đă xin kháng án ngay sau khi bị xét xử. Tôi cũng xin nói rơ cho LS biết là vào năm 1997, tôi đă bị phạt $300 về tội uống rượu lái xe, nhưng tôi đă không bị mất bằng v́ hồi đó tôi chỉ uống ít và nồng độ rượu chỉ 0.05, hơn nữa hồi đó ba tôi vừa qua đời nên ṭa đă xét theo hoàn cảnh.Vào tháng 4 này là việc kháng án của tôi sẽ được xét xử tại District Court.


Xin LS cho biết là liệu ṭa kháng án có xử phạt tôi nặng hơn bản án mà tôi đă bị ṭa án địa phương xử phạt hay không?


*
 

Trả lời:

 

Theo luật lệ hiện hành nếu ông uống rượu lái xe với nồng độ trung b́nh trong máu là 0.08 - 0.15 th́ h́nh phạt tối đa cho sự vi phạm này là 9 tháng tù ở hoặc bị phạt tiền $2,200, hoặc cả hai. Ngoài ra ông c̣n phải bị treo bằng trong thời hạn từ 6 tháng đến 1 năm. Đây là h́nh phạt dành cho những người vi phạm lần đầu.
Nếu đây là sự tái phạm, th́ cũng với nồng độ rượu này [0.08 – 0.15], người phạm lại lần thứ hai có thể bị phạt tối đa là $3,300 tiền phạt vạ, hoặc 12 tháng tù ở, hoặc cả hai, và sẽ bị treo bằng trong thời gian từ 12 tháng đến 3 năm. Với điều kiện là sự tái phạm này xảy ra trong ṿng 5 năm.


Trong vụ Parker v DPP (1992) 28 NSWLR 228. Trong vụ đó, Parker đă kháng án quyết định của ṭa v́ cho rằng Ṭa Án Vùng đă vi phạm “các nguyên tắc đối với sự công bằng về thủ tục” (the rules of procedural fairness).


Sự kiện trong vụ đó có thể tóm lược như sau: Vào ngày 10.5.1990, Ông Anderson lái xe vào băi đậu xe. Ông ta bắt đầu lái thụt lùi lại để đậu vào chỗ đậu th́ ông ta liếc thấy có một chiếc xe đang chạy tới. Ông bèn thắng gấp xe lại để tránh khỏi bị đụng. Người tài xế của chiếc xe kia là ông Parker. Cả hai đều xuống xe lời qua tiếng lại, sau đó ẩu đă đă xảy ra. Ông Parker đă đánh ông Anderson. Ông Parker đă cho rằng ông ta đánh ông Anderson là để tự vệ v́ thái độ của ông Anderson rất hung hăng. Tuy nhiên, nhân chứng đă cho rằng “ông Anderson đă bị ông Parker cặp cổ và bị đánh trong tư thế đó.” (Mr Anderson was held in headlock by Mr Parker and being punched in that position).


Sau đó ông Parker bị cáo buộc về 3 tội: “tội hành hung thường, tội hành hung gây thiệt hại thực sự về thể chất, và tội cố ư gây sự đau đớn trầm trọng về thể xác.” (common assault, assault occasioning bodily harm; maliciously inflicting grievous bodily harm).


Tuy nhiên, trước khi ṭa xử, công tố viện đă rút lại “tội cố ư gây sự đau đớn trầm trọng về thể xác.”
Ṭa án địa phương đă xử phạt ông Parker $700, và buộc ông phải giữ ǵn tánh hạnh trong thời gian 2 năm. Ông Parker bèn kháng án về việc kết tội ông ta cũng như việc xử phạt đó. Tuy nhiên “Ṭa Án Vùng” (District Court) đă xử ông Parker phải ở tù 4 tháng về những tội trạng nêu trên.


Sau đó “Ṭa Kháng Án H́nh Sự” (the Court of Criminal Appeal) đă tái xét lại quyết định của Ṭa Án Vùng và cho rằng việc kết tội và tăng án nặng hơn là không theo đúng các nguyên tắc đối với sự công bằng về thủ tục.
Ṭa Kháng Án H́nh Sự cho rằng việc xét xử đúng đắn đ̣i hỏi các viên chức tư pháp -khi xét đơn kháng án và có ư định đưa ra một h́nh phạt nặng hơn h́nh phạt mà ṭa cấp dưới đă đưa ra – phải lưu ư điều đó cho bị cáo hoặc luật sư của bị cáo để họ biết được điều đó.


Công tố viện cũng thừa nhận rằng khi vị thẩm phán của Ṭa Án Vùng có ư định bác đơn kháng án và tái xác quyết việc kết tội mà ṭa án sơ thẩm đă xét xử, đặc biệt là khi Ṭa có ư định đưa ra một bản án nặng hơn, th́ Ṭa phải báo cho bị cáo hoặc luật sư của bị cáo biết được ư định đó của Ṭa, để bị cáo hoặc luật sư của đương sự có thể xin rút lại đơn kháng án.


Luật pháp tại Anh Quốc cũng áp dụng nguyên tắc này như đă được xét xử trong vụ R v Maidstone Crown Court; Ex parte Litchfield (1992). Trong vụ đó, khi xét đơn kháng án, Ṭa đă cho rằng ư định của các nhà lập pháp là bản án của ṭa kháng án không thể nặng hơn bản án đă được ra bởi ṭa án sơ thẩm, v́ mục đích của việc kháng án là để cho bị cáo một cơ hội được ṭa cao cấp hơn, với các vị thẩm phán có nhiều kinh nghiệm hơn xét lại tội trạng của ḿnh.


V́ thế, nếu vị thẩm phán của ṭa kháng án có ư định đưa ra một bản án nặng hơn bản án mà ṭa cấp dưới đă đưa ra, th́ vị thẩm phán đó phải đưa ra chỉ dấu cho bị cáo hoặc luật sư của đương sự biết được điều đó để họ quyết định là liệu có nên tiếp tục hoặc xin rút lại việc kháng án hay không.


Lư do đặc biệt mà các đạo luật cũng như án lệ buộc vị thẩm phán phải đưa ra chỉ dấu cho bị cáo, hoặc luật sư của bị cáo biết nếu vị thẩm phán của ṭa kháng án xét thấy là sẽ đưa ra một bản án tù để thay thế cho h́nh phạt tiền được đưa ra bởi ṭa sơ thẩm, v́ theo nhăn quan của luật pháp cũng như án lệ bản án tù là phương thức cuối cùng khi không c̣n một biện pháp thích đáng nào khác để trừng phạt bị cáo. Cuối cùng Ṭa Kháng Án đă bác bỏ bản án 4 tháng tù ở và đưa ra án lệnh gởi trả vụ kiện cho Ṭa Án Vùng để xét xử lại.


Dựa vào luật lệ cũng như các phán quyết vừa trưng dẫn ông có thể thấy được rằng vào lúc xét đơn kháng án nếu Ṭa Án Vùng có ư định đưa ra một bản án nặng hơn bản án mà ṭa án địa phương đă đưa ra trước đây, th́ vị thẩm phán xét đơn kháng án đó có nhiệm vụ phải thông báo cho ông biết về ư định đó của ông ta, để ông hoặc luật sư của ông suy nghĩ chính chắn hơn là liệu có nên tiếp tục việc kháng án hay nên xin ṭa rút lại đơn xin kháng án.


Với hoàn cảnh đặc biệt của ông khi phải đưa mẹ của ông chữa trị hằng ngày, hy vọng rằng ṭa sẽ cứu xét khoan hồng hơn cho ông. Mặc dầu ông đă từng vi phạm trước đây, tuy nhiên việc đó đă xảy ra hơn 5 năm rồi, nên [về phương diện lư thuyết] ông sẽ được áp dụng h́nh phạt theo mức độ của những người mới vi phạm lần đầu.