TỪ TRONG NƯỚC: Bàn về Viet Weekly

Mai Phuong


 Hăy cứ gọi nhau là bạn. Tôi tuổi ngoài 40,  các bạn cũng ngoài 40. Chúng ta cùng một thế  hệ; và v́ thế, hăy gọi nhau là bạn.


  Cùng thế hệ, cùng là những thiếu niên ở  tuổi lên 10 khi Việt Nam qui về một mối, tôi  và các bạn có nhiều điểm tương  đồng.


  Nhưng chúng ta cũng có những dị biệt.
  Tôi ghen tị với các bạn. Thật đấy,  tôi thèm được như các bạn. Nhưng có  lẽ, tôi sẽ chẳng bao giờ đạt  được những ǵ các bạn có hôm nay.


  Ở Việt Nam , tôi là một người thành  đạt. Tôi có hầu hết những ǵ các bạn Việt Weekly có ở Hoa Kỳ; tôi có tất cả những ǵ mà một người Việt Nam b́nh  thường mơ ước. Tôi có nhà lầu, có xe  hơi, có điện thoại cầm tay. Tôi có vợ và hai đứa con xinh xắn.


  Các bạn có nhiều hơn tôi một tài sản quí giá: quyền tự do, và quyền được bảo vệ khi bạn hành xử tự do ấy. Tôi ghen tị với các bạn điều này.


  Đôi khi, chúng ta không nhận ra giá trị của những ǵ đang có trong tay cho đến khi chúng ta không c̣n những điều ấy. Tự do là một giá trị như vậy. Khó có thể hiểu được giá trị của tự do khi đang có tự do và đang sống trong tự do; giá trị ấy chỉ xuất hiện khi chúng ta bất ngờ biết rằng, ḿnh đang bị giới hạn.


  Tôi có Internet tại nhà, nhưng tôi không dám đọc báo chí nước ngoài tại nhà ḿnh. Tôi không muốn, một ngày nào đó, công an ập đến nhà tôi. Tôi không muốn những đứa con của tôi sợ hăi.


 Sự sợ hăi sẽ khiến các con tôi không c̣n tự do. Không có ǵ đau đớn bằng sống cuộc sống thiếu tự do v́ sợ hăi.


  Tôi phải đọc báo chí nước ngoài, trong đó có Việt Weekly, tại những tiệm Internet ngoài đường. Và luôn luôn, cứ hai, ba lần vào được website của báo Việt Nam hải ngoại, tôi lại không thể tiếp tục đọc được nữa v́ bức tường lửa. Tôi đă phải liên tục thay đổi pḥng máy. Tôi không chơi tṛ chơi đánh đố với chính quyền Việt Nam ; tôi chỉ muốn đọc, để biết thêm về thế giới bên ngoài.


  Cũng nhờ đôi lần được đọc Việt Weekly từ trong nước, tôi biết rằng, các bạn đă được về Việt Nam viết phóng sự. Các bạn được đi từ Nam ra Bắc, được lên đến Tây Nguyên, được lùng sục vào từng con hẻm, được chụp h́nh người này, phỏng vấn người nọ.


  Các bạn được phỏng vấn cả ông Vơ Văn Kiệt và bà Tôn Nữ Thị Ninh!
  Các bạn đă được một cái quyền, một giấy phép đặc biệt sang trọng mà chưa từng một nhà báo hay một công dân Việt Nam nào có được từ trước đến nay.


  Tôi tin rằng, với cái quyền sang trọng đến như vậy, và với một cơ hội quí giá đến như vậy, các bạn đă được nghe, được thấy, rất nhiều điều tại Việt Nam hôm nay.


  Qua những bài báo đăng trên Việt Weekly, tôi thấy các bạn nói đúng tất cả những ǵ đang xảy ra tại Việt Nam ngày nay.


  Nói đúng, nhưng các bạn nói chưa đủ. Các bạn đă vẽ một bức tranh phiến diện về xă hội Việt Nam hôm nay. Tôi không thấy tôi và những người như tôi trong bức tranh ấy.


  Gần đây, tôi được đọc về chuyện cộng đồng Việt Nam tại California phàn nàn các bạn Việt Weekly về bài viết của ông Hà Văn Thùy. Rồi vài ngày sau, tôi được biết một bạn trong Việt Weekly đă đối chất trực tiếp với nhà thơ Nguyễn Chí Thiện trên một làn sóng phát thanh.


  Vài trăm người đă tham dự cuộc họp báo phản đối thái độ của Việt Weekly, nhưng đại diện Việt Weekly vẫn được cơ hội đối chất trực tiếp trên đài phát thanh; báo Việt Weekly vẫn ra đều đặn, và chủ nhiệm Việt Weekly vẫn khẳng định: “Chúng tôi có quyền!”


  Các bạn, các bạn đă có cơ hội quá lớn.
  Và các bạn được chính những người phản đối các bạn cho cơ hội tranh luận công khai. Đối với tôi, quyền ấy rất lớn. Và tôi ghen tị với các bạn.


  Tôi đồng ư với các bạn, rằng các bạn có quyền. Tôi chỉ mong các bạn hành xử quyền ấy một cách thận trọng, có trách nhiệm, với tất cả sự trân trọng những quyền ḿnh đang có.


  Điều quan trọng không phải bạn có bao nhiêu quyền. Điều quan trọng là bạn hành xử quyền ấy ra sao, và độc giả của bạn nh́n bạn ra sao. Quyền báo chí của các bạn sẽ lớn hơn, sẽ đẹp hơn, sẽ được tôn trọng hơn nếu các bạn hành xử quyền ấy một cách có trách nhiệm.


  Không có quyền nào quá lớn; chỉ có những con người đang nắm quyền và “biết cách sử dụng quyền.”
  Tôi đang sống trong nước, nơi mà chính quyền Cộng Sản nắm quyền tuyệt đối. Quyền tuyệt đối của người Cộng Sản, về kích thước và bản chất, cũng tuyệt đối như quyền tự do ngôn luận mà các bạn đang có tại Hoa Kỳ. Nhưng những người Cộng Sản hành xử quyền ấy một cách ích kỷ và thiếu trách nhiệm. Các bạn, hăy tự làm ḿnh khác với người Cộng Sản, bằng cách hành xử có trách nhiệm, trong tinh thần tôn trọng người khác.


  Người Cộng Sản sử dụng quyền của họ, với mục đích cho họ. Các bạn, hăy sử dụng quyền mà luật pháp cho bạn, với mục đích cho xă hội.


  Các bạn đang có quyền ấy, hăy hành xử xứng đáng. Tôi ghen tị với những quyền các bạn đang có. Hăy làm cho tôi ngưỡng mộ các bạn thông qua cách mà các bạn sử dụng quyền của ḿnh.


  Ngày mai, tôi sẽ xuống phố mua vài cuốn sách, không hy vọng có những cuốn sách ḿnh cần. Nhân thể, tôi sẽ ghé qua tiệm Internet đọc báo nước ngoài.


  Hy vọng người ta không đặt bức tường lửa!