...Chính trị gia là những người thường nói những chuyện “coi dzậy mà hổng biết có phải dzậy không”, nhất là trong mùa bầu cử...

Phi lộ: Với quan niệm “mỗi lá phiếu là một viên gạch xây dựng… bức tường bảo vệ quyền lợi phe nhóm”, chúng ta nên tham gia vào sinh hoạt chính trị Mỹ - là nơi mà quyền lợi chúng ta đang tọa lạc - bằng cách đi bầu, và đi bầu trong sự hiểu biết, ít nhất là đại khái, về chuyện đi bầu cái gì và cho ai.

Trong mục này, người viết sẽ cố gắng “phân tích” vài chuyện bên lề của vài ứng viên chính. Chỉ là chuyện “bàn ra” nói lên những oái ăm của chính trị Mỹ thôi, chứ không nhằm mục đích đả phá hay cổ võ bất cứ ông bà nào hết. "Bàn ra" mà góp phần xây dựng dân chủ thì cũng là tốt thôi, còn hơn là phải vào ra Iraq!

Theo đúng kiểu phân bua của Mỹ, người viết xin xác nhận lập trường thể hiện trong những bài này chỉ là quan điểm cá nhân, không có sự đồng ý công khai hay ngấm ngầm của Việt Báo.

*

Cuộc chạy đua vào Tòa Nhà Trắng Mỹ bước vào tháng thứ ba (kể từ tháng 2/2007 là tháng các ứng viên bắt đầu lần lượt công bố nhập cuộc).

Càng ngày càng hăng say dù còn khoảng 18 tháng nữa mới có bầu cử. Điệu này thế nào cũng có vài ứng viên kiệt sức sớm. Cũng chẳng phải là một mất mát quan trọng cho lắm vì hiện nay đã có gần hai tá ứng viên, chưa kể ít nhất ba hay bốn ông vẫn đang thập thò cân nhắc ở ngoài.

Và cũng càng ngày càng hấp dẫn vì càng… lòi ra nhiều chuyện… oái ăm!

 

Dưới đây là một vài mẫu chuyện vui cống hiến quý độc giả.

 

* Câu chuyện ông Obama.

Thượng Nghị Sĩ Obama của đảng Dân Chủ nổi tiếng nhờ tài ăn nói thao thao bất tận, mặc dù chưa có chương trình gì cụ thể hết. Mỗi lần được hỏi về chi tiết một chương trình nào đó thì ông Obama mau mắn tuyên bố “chúng tôi đang nghiên cứu và đúc kết, sẽ công bố trong nay mai”.

 

Bình thường người ta ra tranh cử với một chương trình, đại khái như là có một món hàng rồi ra đường quảng cáo món hàng kiếm người mua. Ông Obama thì hơi khác. Ông ra đường, dòm ngó xem người ta muốn mua gì rồi quảng cáo rầm rộ ngay là mình có món hàng đó, rồi về nhà kho kiếm món hàng đó sau. Thế mà cũng có nhiều người đưa tiền trước cho ông Obama ngay (nội trong ba tháng đầu năm 2007, ông đã thu được đâu hơn ba chục triệu đô), chẳng cần biết ông này có hàng gì, tốt hay xấu! Không oái ăm thì là gì?

Nhất là thỉnh thoảng ông này lại bị bắt quả tang… quảng cáo hơi quá trớn!

 

Một ngày sau một cơn bão lốc tàn phá một tỉnh nhỏ ở Kansas, ông dõng dạc la hoảng “hơn 10.000 người bị bão làm chết và cả một thành phố bị xóa khỏi bản đồ”, và ông dĩ nhiên tiếp theo “vì Bush mang hết máy móc dụng cụ cấp cứu qua Iraq rồi”.

 

Sự thật rốt cuộc hơi khác một chút. Chỉ có 12 người chết và vài chục căn nhà bị phá. Máy móc dụng cụ gì đó thì vẫn còn cả đống, chỉ có đâu khoảng một phần ba phải đóng góp cho Nhà Nước liên bang thôi. Ông Obama giải thích “tại mệt quá nên nói lộn một chút”. “Nói lộn” kiểu này thật là oan cho Bush. Giá như ông “nói lộn” là không có ai bị thương hay chết gì hết nhưng Tổng Thống Bush vẫn bay ngay đến nơi và giúp cho thành phố này một tỷ Mỹ kim, thì có phải là Bush được nhờ hơn không. Mệt quá nói lộn nhưng vẫn còn khôn.

Ông cũng “nói lộn” vài chuyện nữa. Được hỏi về “ba nước đồng minh quan trọng nhất của Mỹ”, ông đã trả lời ngay “Liên Hiệp Âu Châu, Trung Quốc, và Afghanistan”.

Hả? Tôi vẫn tưởng Liên Hiệp Âu Châu cho đến ngày Việt Báo đăng bài này vẫn chưa phải là Một Nước, mà còn là một liên hiệp của hai mươi lăm nước, với gần ba chục tổng thống, ông vua, bà hoàng, chủ tịch, thủ tướng, và gần ba chục cách đối xử với Mỹ, từ thân thiện đến công khai chống báng, làm sao lại là “nước” đồng minh quan trọng nhất?

Còn Trung Quốc? Bác Mao mà nghe được chắc sẽ muốn sống lại để thanh trừng “tên tay sai đế quốc” Hồ Cẩm Đào ngay. Chắc tại thấy Trung Quốc đang nắm giữ mấy trăm tỷ trái phiếu của chính phủ Mỹ nên ông Obama lo xa, tìm cách lấy lòng mấy Chú Ba. Còn Afghanistan? Tôi vẫn tưởng Afghanistan đã là tiểu bang thứ 51 của Hợp Chủng Quốc Hoa Kỳ rồi chứ?

Còn nhớ hồi đó các báo Mỹ làm rùm beng vụ ứng viên Bush nhà quê và dốt, không biết tên thủ tướng Ấn Độ. Bây giờ thì không thấy báo nào dám nói ông Obama nhà quê hay dốt hết.

 

* Câu chuyện ông Edwards

Sau khi loay hoay tìm cách giải thích chuyện cái lâu đài 35.000 feet vuông của mình (John Edwards đã cải chính lại là chỉ có 28.000 feet vuông thôi! Mấy anh nhà báo chỉ giỏi phóng đại!), thì ông lại vướng vào chuyện… cắt tóc tốn hết có 400 đô một lần!

 

Và gửi hóa đơn về cho những người ủng hộ đã góp tiền cho ông tranh cử trả dùm.

 

Lại phải xin lỗi và giải thích (hai cái nghề riêng của chàng) là… bận quá không có thời giờ đi tiệm, kêu thợ đến khách sạn năm sao cắt nên mới mắc như vậy, nhưng “tui hổng dzè là mắc dzữ dzậy”. Nếu trong vài tuần nữa mà chỗ đứng của ông không tăng lên để bắt kịp bà Clinton thì chắc ông sẽ phải đổi thợ cắt tóc mắc tiền hơn!

Cho nó thêm phần tốt mã.

 

Tôi không nói chơi đâu, thưa quý vị. Tôi xin chứng minh tầm quan trọng của… mái tóc trong lịch sử cận đại Hoa Kỳ. Dân An-Nam chúng ta không để ý đến mấy chuyện này lắm, trừ mấy ông thầy tướng, nhưng với dân Mỹ, chuyện này hết sức quan trọng.

 

Năm xưa, Tổng Thống Clinton chẳng từng bắt đóng cửa phi trường Los Angeles để ông an toàn ngồi trong tầu bay cắt tóc, tốn hết 250 đô sao? Dĩ nhiên chưa kể tiền mấy chục chiếc Boeing dân sự phải bay lượn hàng giờ trên trời chờ Clinton cắt tóc xong để phi trường mở cửa lại. Rồi ông Kerry khi ra tranh cử tổng thống cũng đã tốn 150 đô cắt tóc, mỗi tuần một lần. Và bà Clinton cũng đã mướn một chuyên viên làm kiểu (stylist) từ Hollywood qua để mỗi ngày chăm sóc cái góc con người của bà (cái răng cái tóc là góc con người, các cụ ta dạy thế).

 

Nếu có độc giả nào cho rằng người viết này thiên vị, chỉ bôi bác mấy ông bà Dân Chủ thì xin cải chính ngay là chẳng qua chỉ vì đảng Dân Chủ thực sự quan tâm đến mái tóc nhiều hơn đảng Cộng Hòa. Không tin, xin quý độc giả kiểm lại xem.

 

Từ nửa thế kỷ qua, mấy tổng thống, phó tổng thống, và ứng viên tổng thống của Cộng Hòa, nếu không trọc lóc (Eisenhower), hay hói nặng (Giuliani) thì cũng chỉ còn lưa thưa vài sợi (Cheney, Ford, Dole) hay cụt ngủn (Bush Cha, Bush Con, McCain). Chỉ có tài tử Reagan với mái tóc kiểu phim cao bồi ruộng (theo cái nhìn từ "Liên hoan Phim ảnh Canne") và Nixon với mái tóc… bình thường trông chẳng giống ai là hai trường hợp đặc biệt thôi.

 

Trong khi đó thì về phía Dân Chủ, chỉ thấy những mái tóc rậm rạp, chải chuốt, bảnh bao, từ Kennedy đến Clinton, từ Carter đến Mondale, từ Dukakis đến Gore, từ Kerry đến Edwards. Bà Clinton không kể vì là phụ nữ, có quyền chải chuốt. Còn ông Obama? Chính vì ông Obama không có mái tóc tiêu biểu của đảng Dân Chủ nên tôi dám tiên đoán ông Obama rất ít hy vọng được đảng Dân Chủ tuyển lựa làm đại diện. Với mái tóc của ông, Obama có nhiều hy vọng với đảng Cộng Hòa hơn.

 

Bây giở chắc quý vị đã hiểu rõ hơn vì sao ông Edwards cắt tóc mắc như vậy. Bốn  trăm đô để hình dung chải chuốt áo khăn dịu dàng mà được làm tổng thống thì cũng đáng lắm thay.

Bây giờ lại đến chuyện sau khi hết làm thượng nghị sĩ năm 2005 và trước khi ra tranh cử tông tông kỳ này thì ông Edwards đã đi làm “cố ván bán phần” (part-time consultant) cho một công ty “hedge funds”.

 

Dân tỵ nạn chúng ta dĩ nhiên chẳng biết chuyện hedge funds là gì vì đây là loại công ty đầu tư tài chánh đại cao cấp, chỉ giao dịch với mấy tay triệu phú tỷ phú thôi. Có ông kinh tế gia của Việt Báo (và là bạn của người viết) mách rằng hedge funds là các quỹ đầu tư "đối xung", đại để là đóng chốt cả hai cửa để chẵn lẻ gì thì cũng không lỗ. Quý độc giả có hiểu gì thêm không? Người viết thì không!

 

Nhưng, để quý độc giả có một khái niệm sơ sơ về khả năng đánh cả hai cửa của mấy công ty hedge funds này thì người viết chỉ cần báo cáo là nội một năm 2006, trong các ông làm managers mấy cái funds này, thì đã có khoảng 20 ông lãng lương hơn một tỷ đô (nhà vô địch lãnh lương tới 1,7 tỷ đô). Trừ đi mấy ngày cuối tuần và nghỉ lễ, trung bình mấy ông ấy làm việc khoảng 200 ngày một năm, tức là sơ sơ có năm triệu đô một ngày thôi. Tư bản thứ thiệt là như vậy, chứ có cò con như chúng ta đâu!

 

Với tư cách cố vấn bán phần (không rõ làm việc mấy ngày một tháng), ông Edwards khai báo chỉ lãnh khoảng nửa triệu một năm thôi. Ai cũng hiểu là ông Edwards thực sự chỉ là cho mượn tên thôi, cho có rồi lãnh nửa triệu mà khỏi cần đi làm ngày nào cũng không bị hãng đuổi. Được một công ty đại gia trả nửa triệu để cho mượn tên làm bi-dzi-nét thì thật khó làm cho mọi người tin rằng ông đứng về phe dân cùng đinh.

 

Nhất là sau khi được biết cái “hedge funds” của ông Edwards lại chuyên giúp vốn cho mấy nhà băng “sub-prime mortgage”, giúp những người nghèo mua nhà bằng những khoản nợ với lãi suất cắt cổ vì không đủ điều kiện tài chính mua theo cách vay mượn bình thường. Nội trong năm 2006, gần một triệu rưởi người (phần lớn là nghèo như dân thợ thuyền, dân đen, dân Mễ, và vài anh chị em tỵ nạn gốc vua Hùng) mượn tiền theo kiểu “sub-prime” đã bị ngân hàng lấy mất nhà. Chỉ nghe ông Edwards “giải thích” (lại giải thích) rằng ông “cần làm việc trong mấy đại gia này để tìm hiểu xem họ đối xử với người nghèo như thế nào”!

 

Cái ông ứng viên cấp tiến thiên tả nhất, bênh vực quyền lợi dân nghèo hăng hái nhất, cũng là một ông giàu sụ nhất. Không oái ăm thì là gì nhỉ?

Chính trị gia là những người thường nói những chuyện “coi dzậy mà hổng biết có phải dzậy không”, nhất là trong mùa bầu cử. Phải đợi bầu xong rồi thì mới biết được có phải dzậy không, nhưng lúc đó chắc hơi trễ rồi. Chỉ có một cách phòng thân là … theo dõi những chuyện bên lề để đoán mò thôi.

18 - 05-07